Σαν σήμερα το 1955: Στη Λάρισα

Στις 4 Οκτωβρίου 1955 διαβάζουμε στη στήλη "Εφήμερα" της λαρισαϊκής εφημερίδας Ελευθερία:

Οι καλλιτέχναι που μετείχαν στο συγκρότημα Οικονομίδη έμειναν έκπληκτοι από την υποδοχή που τους έγινε. Ήξευραν βέβαια ότι η Λάρισα έχει θεατρόφιλο κοινό αλλά δεν περίμεναν να... αντιμετωπίσουν τέτοια επίθεσι.

Αυτό που έγινε τις πέντε ημέρες που έμεινε το συγκρότημα του Οικονομίδη στην πόλι μας ήταν απερίγραπτο. Και θάχουν να το λένε οι καλλιτέχνες που έφυγαν χθες.

Ελευθερία (Λάρισας), 4-10-1955

Ποιοι ήταν αυτοί οι καλλιτέχνες; Ήταν το "επιστρέφον από την θριαμβευτικήν εμφάνισιν εις την Διεθνή Έκθεσιν Θεσσαλονίκης Μουσικόν συγκρότημα του Γιώργου Οικονομίδη εις το οποίον συμμετέχουν εκτάκτως οι μεγαλύτερες βεντέτες του ελληνικού μουσικού θεάτρου Άννα και Μαρία Καλουτά" και μαζί τους "η δυναμικώτερη και πιο αγαπημένη τραγουδίστρια του Ελληνικού κοινού Ρένα Βλαχοπούλου", το "διεθνούς φήμης χορευτικό ζευγάρι" Γιάννης Φλερύ και Λίντα Άλμα, ο "κορυφαίος Έλλην τραγουδιστής Τώνης Μαρούδας, η "κουβανέζα δυναμίτις" Λολίν, ο "υπέροχος μίμος" Στέφανος Ξύδης και η "μπριόζα ορχήστρα" του Λυκούργου Μαρκέα.

Ξεχωριστές διαφημιστικές καταχωρίσεις για τις βεντέτες αδελφές Καλουτά και τα υπόλοιπα μέλη του συγκροτήματος του Γιώργου Οικονομίδη. Ενδιαφέρουσες οι πληροφορίες για τις τιμές των εισιτηρίων: πιο χαμηλές στις απογευματινές παραστάσεις (7.50 δρχ. στην πλατεία και 5.50 δρχ. στον εξώστη) και πιο υψηλές στις βραδινές (13.50 δρχ. οι αριθμημένες θέσεις της πλατείας και 5.50 δρχ. στον εξώστη). Σε άλλη διαφήμιση υπήρχε η επισήμανση: "ΙΔΙΑΙΤΕΡΑΙ ΠΡΟΣΚΛΗΣΕΙΣ ΔΕΝ ΘΑ ΣΤΑΛΩΣΙ".  

Το "τουριστικό συγκρότημα" ολοκλήρωσε τις εμφανίσεις του στο κοσμικό κέντρο Χαβάη της Θεσσαλονίκης στις 25 Σεπτεμβρίου 1955 (έγραψα και παλιότερα για αυτή την εμφάνιση της Ρένας Βλαχοπούλου στη Χαβάη το 1955 αλλά και για τις εμφανίσεις της στη Θεσσαλονίκη στη διάρκεια της ΔΕΘ το 1957, το 1958 και το 1959) και μετά από ολιγοήμερη ξεκούραση ξεκίνησε τις εμφανίσεις του στο κινηματοθέατρο Ορφεύς της Λάρισας την Κυριακή 28 Σεπτεμβρίου. 

Η Ελευθερία ανέφερε ότι το συγκρότημα θα πραγματοποιήσει
"τέσσερις αλλαγές προγράμματος", με άλλα λόγια, κάθε μέρα
θα παρουσίαζε και ένα διαφορετικό πρόγραμμα στο κοινό της Λάρισας...

Από την Ελευθερία της Λάρισας, 28-9-1955

Αρχικά είχε προγραμματιστεί να δίνονται δύο παραστάσεις κάθε μέρα (στις 7.30μμ και στις 10μμ), αλλά λόγω της μεγάλης ζήτησης, την Κυριακή 2 Οκτωβρίου, τελευταία μέρα των παραστάσεων, δόθηκε και μία επιπλέον απογευματινή στις 5μμ.

Ρένα Βλαχοπούλου, Μαρία και Άννα Καλουτά,
πιθανότατα στο κέντρο Χαβάη της Θεσσαλονίκης τον Σεπτέμβριο του 1955.
Φωτογραφία από το βιβλίο του Μ. Δελαπόρτα Βίβα Ρένα
(εκδ. Άγκυρα, 2002)

Τη βδομάδα εκείνη διεξαγόταν στη Λάρισα η μεγάλη εμποροπανήγυρη της πόλης, η οποία όμως τερματίστηκε πρόωρα λόγω της αλλαγής του καιρού, καθώς το βράδυ του Σαββάτου 1 Οκτωβρίου ξέσπασε μια δυνατή καταιγίδα που διήρκεσε περισσότερο από δύο ώρες, "πλημμύρισε όλους τους δρόμους με νερά και τους κατέστησεν εντελώς αδιάβατους. Είχε δημιουργηθή μια κωμικοτραγική κατάστασις, η οποία ανεστάτωσε τους πάντας και τα πάντα, χωρίς να μπορή κανείς να αντισταθή ή να κάμη κάτι να σταματήση το μεγάλο κακό που έκανε η νεροποντή" (και σαν να μην άλλαξε τίποτα από τότε...).

Ρένα Βλαχοπούλου και Τώνης Μαρούδας
σε μεταγενέστερη συνεργασία τους.
Φωτογραφία από το βιβλίο του Μ. Δελαπόρτα
Βίβα Ρένα (εκδ. Άγκυρα, 2002)

Ρένα Βλαχοπούλου και Γιώργος Οικονομίδης
σε μεταγενέστερη συνεργασία τους.
Φωτογραφία από το περιοδικό Δίφωνο, Μάιος 1997

Όπως έγραφε, επίσης σαν σήμερα, η στήλη "Πεννιές" της ίδιας εφημερίδας, "Με την αναχώρησι του μουσικού συγκροτήματος, τας εμφανίσεις του οποίου παρηκολούθησαν σχεδόν όλοι οι συμπολίται, το γενικόν ενδιαφέρον στρέφεται από χθες προς τους κινηματογράφους μας, οι οποίοι προβάλλουν και πάλιν ενδιαφέρουσες ταινίες που ευχαριστούν τον θεατή". Σκέφτηκα να σας δείξω πώς παρουσίαζε η στήλη των θεαμάτων τις ταινίες που προβάλλονταν--μου κάνει ιδιαίτερη εντύπωση η επισήμανση πως ο Ο Λάκος των Κολασμένων θα συγκινήσει όλες τις Λαρισινές...

Από την εφημερίδα Ελευθερία της Λάρισας, 4-10-1955

Βέβαια, εκτός από τις νέες ταινίες, το κοινό της Λάρισας είχε να περιμένει και κάτι ακόμα: ένα ρεσιτάλ της διεθνούς φήμης μέτζο σοπράνο Έλενας Νικολαΐδου την Παρασκευή 7 Οκτωβρίου 1955, και πάλι στον Ορφέα. Και όπως έγραψε η στήλη "Εφήμερα", "όλα καλά" με την υποδοχή του συγκροτήματος της ελαφράς μουσικής, "θα κερδίση όμως η πόλις μας πολύ στην εκτίμησι του καλλιτεχνικού κόσμου της χώρας αν παρόμοια και ανωτέρα υποδοχή γίνη την Παρασκευή και στην μεγάλη καλλιτέχνιδα του τραγουδιού" που επισκέπτεται τη Λάρισα "διότι η καλή φήμη της την έπεισε ότι θα απευθυνθή σε κοινό που διαθέτει καλλιεργημένο μουσικό αίσθημα".

Από την εφημερίδα Ελευθερία της Λάρισας, 4-10-1955

Και πριν κλείσω την ανάρτηση, λίγα ακόμα "εφήμερα" διαμαντάκια που... ψάρεψα ξεφυλλίζοντας τα φύλλα της Ελευθερίας εκείνων των ημερών: πρώτα από όλα, μια ενδιαφέρουσα αναφορά στον μαέστρο του συγκροτήματος Λυκούργο Μαρκέα, τον εκλεκτό συνθέτη που συνεργάστηκε αρκετά με τη Ρένα Βλαχοπούλου σε θέατρα, κέντρα και τηλεόραση, αλλά χάθηκε δυστυχώς πρόωρα. Σύμφωνα με τη στήλη "Εφήμερα" λοιπόν, ο Μαρκέας, αν και είχε γεννηθεί στην Τρίπολη, "είναι κατά 50% Λαρισινός διότι εδώ έζησε τα παιδικά του χρόνια".

Μου έκανε επίσης εντύπωση πως τις μέρες που εμφανιζόταν η Ρένα στον Ορφέα της Λάρισας, η Ελευθερία δημοσίευσε ένα χρονογράφημα για την... κατάντια της Ομόνοιας, αφού η εικόνα της αθηναϊκής πλατείας το 1955 δεν θύμιζε πλέον τις παλιότερες μέρες δόξας. Ως τίτλος του χρονογραφήματος που δημοσιεύτηκε στις 2 Οκτωβρίου 1955 επιλέχτηκε ο τίτλος του τραγουδιού που είχε πρωτοτραγουδήσει η Ρένα Βλαχοπούλου έναν χρόνο νωρίτερα: "Ομόνοια Πλας".

Τέλος, το μάτι μου στάθηκε σε μια διαφημιστική καταχώριση του καταστήματος Δημητρακόπουλου που αναφέρει ότι "παρελήφθησαν καρτ-ποστάλ ηθοποιών". 

Να βρίσκονταν άραγε ανάμεσά τους και αυτές οι φωτογραφίες, της Ρένας και άλλων συναδέλφων της, που είδα πρόσφατα να πωλούνται στο διαδίκτυο;...

Η ανάρτηση είναι αφιερωμένη στις φίλες και τους φίλους που ζουν στη Λάρισα και σε άλλες περιοχές της Θεσσαλίας, οι οποίες δοκιμάζονται τις τελευταίες εβδομάδες από τις συνέπειες της κακοκαιρίας και των κακών χειρισμών της Πολιτείας...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1960: Το Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού

Στις 3 Ιουλίου 1960 διεξήχθη το Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού, το οποίο διοργάνωσε το τότε Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας (ΕΙΡ) στον Ιππόδρομο του Φαλήρου και στο οποίο συμμετείχε και η Ρένα Βλαχοπούλου. Η πρωτοβουλία του Γενικού Διευθυντή του ΕΙΡ Πύρρου Σπυρομήλιου να διοργανώσει το πρώτο φεστιβάλ την προηγούμενη χρονιά στέφθηκε από μεγάλη επιτυχία, οπότε αποφασίστηκε η συνέχιση του θεσμού. Συγκροτήθηκε η κριτική επιτροπή που επέλεξε τα δεκαπέντε προκριθέντα τραγούδια και την αποτελούσαν κάποια από τα μέλη της παλιάς επιτροπής (Ελένη Χαλκούση, Ελένη Βλάχου, Αχιλλέας Μαμάκης, Δημήτρης Ψαθάς, Γιώργος Ασημακόπουλος, Μάριος Πλωρίτης, Μ. Κυριακίδης, Γιώργος Σισιλιάνος, Στάθης Σπηλιωτόπουλος, Αλέκος Σακελλάριος, Δημήτρης Χορν) αλλά και καινούριες "αφίξεις" (Κωστας Καπνίσης, Βάλτερ Πφέφερ και η Αλέκα Κατσέλη, η οποία όμως απουσίαζε το βράδυ του φεστιβάλ).

Το πρόγραμμα του Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού του ΕΙΡ
από το αρχείο του θεατρικού κριτικού Αλκ. Μαργαρίτη
που φυλάσσεται στο Τμήμα Παραστατικών Τεχνών
του ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ

Εκτός από το χρηματικό έπαθλο των 42.500 δραχμών, το πρώτο βραβείο συνοδευόταν από ένα αγαλματίδιο του Απόλλωνα, που είχε φιλοτεχνήσει η Ναταλία Μελά-Κωνσταντινίδη. Το δεύτερο βραβείο ήταν 24.000 δρχ. το τρίτο 17.000 δρχ. και το τέταρτο 9.000 δρχ. Λίγες μέρες πριν τον διαγωνισμό το ΕΙΡ ανακοίνωσε ότι θα θεσπίσει κι ένα βραβείο στίχων (3.000 δρχ.) για να ενθαρρύνει τους στιχουργούς να πάρουν μέρος στο φεστιβάλ. Ανακοινώθηκε επίσης ότι η κινηματογραφική εταιρία Αδελφοί Ρουσσόπουλοι-Γ. Λαζαρίδης-Δ. Σαρρής-Κ. Ψαρράς (μία από τους χορηγούς ή "αθλοθέτες" του φεστιβάλ, καθώς πρόσφερε 5.000 δρχ.) θα κινηματογραφούσε ολόκληρη τη βραδιά του φεστιβάλ με διευθυντή φωτογραφίας τον Δήμο Σακελλαρίου (άγνωστο αν αυτό τελικά συνέβη και αν αυτό το υλικό υπάρχει ακόμα...). Επιπλέον θα έδινε την ευκαιρία στο τραγούδι που θα έπαιρνε το πρώτο βραβείο, εφόσον το επιθυμούσε ο συνθέτης του, να συμπεριληφθεί σε μια από τις νέες ταινίες της, τη Χριστίνα του Γιάννη Δαλιανίδη και το Τρεις κούκλες κι εγώ του Νίκου Τσιφόρου. Όπως και την προηγούμενη χρονιά, το φεστιβάλ διοργανώθηκε στο πλαίσιο του χορού των εργαζομένων του ΕΙΡ--μόνο που το εισιτήριο ήταν φτηνότερο, 150 δρχ--αλλά και πάλι ακριβό για την εποχή...

Το περιοδικό Φαντασία παρουσίασε κάποια από τα αστέρια
του Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού στο εξώφυλλό του

Στο Β' Φεστιβάλ, όπως έγραψε ο Σακελλάριος, "έλαβε μέρος το βαρύ πυροβολικό της ελαφράς μας μουσικής. Ό,τι καλύτερο έχουμε από συνθέτες, στιχουργούς, τραγουδιστές και τραγουδίστριες, έδωσε το "παρών" και έλαβε ενεργό μέρος στην ειρηνική αυτή μάχη. (...) Τα χειροκροτήματα του κόσμου ήταν τόσο θερμά για όλους τους εκτελεστάς, που αν δεν υπήρχε επιτροπή θα ήταν πολύ δύσκολο να κρίνη κανείς από τα χειροκροτήματα ποιο τραγούδι άρεσε περισσότερο" (και, όπως θα δούμε παρακάτω, μάλλον περισσότερο χειροκροτήθηκε ο Τώνης Μαρούδας...). Βέβαια, όσο ειρηνική και αν ήταν η μάχη, τα επακόλουθά της δεν ήταν καθόλου ειρηνικά--αρχίζοντας από τη στιγμή των βραβεύσεων, όταν οι διακριθέντες αλλά μη βραβευθέντες συνθέτες αρνήθηκαν να ανέβουν στη σκηνή και να παραλάβουν τους επαίνους τους από τον Σπυρομήλιο. 

"Το πρώτο χελιδόνι" τραγούδησε στο Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού
η Ρένα Βλαχοπούλου με τον Γιάννη Βογιατζή.
Μουσική: Γεράσιμος Λαβράνος, στίχοι: Γιώργος Οικονομίδης.
Το τραγούδι απέσπασε το βραβείο στίχων
(αν και για πολύ καιρό "κυκλοφορούσε" η λανθασμένη πληροφορία
ότι το τραγούδι είχε πάρει το δεύτερο βραβείο (πιθανότατα επειδή
έτσι αναγραφόταν στο δεύτερο LP της Ρένας που κυκλοφόρησε το 1989-90)
Η σελίδα του τραγουδιού στο πρόγραμμα της βραδιάς που υπάρχει
στο αρχείο του θεατρικού κριτικού Αλκ. Μαργαρίτη
(Τμήμα Παραστατικών Τεχνών του ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ)

Τα διαγωνιζόμενα τραγούδια, που προλόγιζαν έμμετρα, με στίχους που έγραψε ο Κώστας Πρετεντέρης, η Μαρία Καλουτά και ο Ντίνος Ηλιόπουλος, παρουσιάστηκαν σε τρεις ομάδες των πέντε τραγουδιών. Στα διαλείμματα έπαιζε χορευτική μουσική για το κοινό η ορχήστρα των Λεβ-Κανακάκη. Τα διαγωνιζόμενα τραγούδια εκτέλεσε φυσικά η Ορχήστρα Ελαφράς Μουσικής του ΕΙΡ που διηύθυναν οι συνθέτες ή οι ενορχηστρωτές των τραγουδιών. Το διαγωνιστικό πρόγραμμα άρχισε γύρω στις 11 το βράδυ (δεν γνωρίζω αν εκείνο το βράδυ η Ρένα απείχε από τις παραστάσεις της επιθεώρησης Κάθε καρυδιάς καρύδι στο Μετροπόλιταν ή αν εμφανίστηκε μόνο στην απογευματινή...). Δεν μπόρεσα να βρω τεύχη του περιοδικού Εικόνες όπου πιστεύω πως ο Αχιλλέας Μαμάκης θα δημοσίευσε ένα αναλυτικότατο ρεπορτάζ όπως και την προηγούμενη χρονιά, βρήκα όμως ένα αρκετά κατατοπιστικό ρεπορτάζ του Γ. Μαλλούχου από την εφημερίδα Αθηναϊκή.

Σήμερα το πρωί, στις τρεις, αν αγαπάτε το Θεό, ο ραδιοφωνικός σταθμός του Εθνικού Προγράμματος μάς είπε "Καληνύχτα σας"! Δεν φταίει όμως ο σπήκερ. Η επιτροπή του φεστιβάλ ελαφρού τραγουδιού έβγαλε την απόφασί της στις δυόμισυ το πρωί.

Ιδού τα αποτελέσματα:

Πρώτο βραβείο: Στον Μάνο Χατζιδάκι, εξ ίσου για τα τραγούδια του "Το κυπαρισσάκι" και "Η τιμωρία".

Δεύτερο βραβείο: Στον Σπήλιο Μεντή για το τραγουδάκι του "Καλοκαιράκι"

Τρίτο βραβείο: Στο τραγούδι "Καλή αντάμωσι", για τη μουσική του Νίκυ Γιάκοβλεφ και τους στίχους του Πυθαγόρα.

Τέταρτο βραβείο: Στον συνθέτη Τάκη Μωράκη και την στιχουργό Ρ. Ζαλοκώστα, για το τραγούδι τους "Ήταν κάποιο λούνα παρκ".

Αυτά τα 4 πρώτα τραγούδια η επιτροπή τα διάλεξε από τα 15, που μόνη της ξεδιάλεξε από τα 492, που υπεβλήθησαν στον διαγωνισμό.

Τα 15 καλύτερα, όπως τα χαρακτήρισε, ακούστηκαν, χθες βράδυ, στο Αθλητικό Περίπτερο του Ιπποδρόμου, σε ειδική κοσμική εκδήλωσι συνυφασμένη με τον χορό του προσωπικού του Ε.Ι.Ρ., που αναμεταδόθη από το ραδιόφωνο, είναι τα εξής με τη σειρά που παρουσιάστηκαν. (Πριν από τα αποτελέσματα ο Ντίνος Ηλιόπουλος και η Μαρία Καλουτά, που παρουσίασαν το πρόγραμμα, είχανε λόγους να τα αναγγείλουν ξερά. Εμείς βάζουμε μια σταλιά σάλτσα με την άδεια των μαγείρων):

1) "Το παλιό δρομάκι". Μια συμπαθητική χορωδιακή κανταδούλα του Γιάννη Σπάρτακου σε στίχους του Αλ. Λιδωρίκη που απέδωσε ικανοποιητικά το φινετσάτο Τρίο Καντσόνε υπό την διεύθυνσι του Τ. Αποστολάκου. Πήρε, ευτυχώς, έναν έπαινο.

2) "Μια σταγόνα". Χαρακτηριστική μελωδία του Νίκου Γκιζελή πάνω σε στίχους του Γιώργου Ματαράγκα. Το τραγούδησε συμπαθητικά η Γιοβάννα και το διηύθυνε ο Αλ. Γεωργιάδης.

3) "Ήταν κάποιο λούνα παρκ". Ελαφρά περιγραφική και νοσταλγική μουσική του Τ. Μωράκη με πρωτότυπους στίχους της Ρ. Ζαλοκώστα. Το ερμήνευσε η Νάντια Κωνσταντοπούλου. Πήρε το τέταρτο βραβείο.

4) "Μαργαριτάρι". Όμορφη μελωδία του Γιάννη Καστριώτη, σε στίχους του Κ. Πρετεντέρη. Η Γιούλα Παναγιώτου, που το τραγούδησε, έκανε εξαιρετική εντύπωσι.

5) "Καλή αντάμωσι". Από τους καλύτερους ελαφρούς μουσικούς χαρακτήρες του Νίκυ Γιάκοβλεφ. Μια ακόμη ερμηνευτική επιτυχία της Μαίρης Λω. Το άξιζε το τρίτο βραβείο που πήρε.

6) "Ο Καραγκιόζης". Μια καινούργια έμπνευσι του Αλ. Σπάθη, επάνω σε στίχους της Ρ. Ζαλοκώστα. Η Νάνα Μούσχουρη και το Τρίο Καντσόνε την παρουσίασαν τόσο όμορφα. Είναι περίεργο γιατί δεν το ξεχώρισε η επιτροπή. 

7) "Πρωτομαγιά". Εκλεκτή ελαφρά σύνθεσις του Αλ. Γεωργιάδη σε στίχους του Χρ. Μάνεση. Ο Γιάννης Βογιατζής το τραγούδησε προσεκτικά. Άλλοι όμως δεν το πρόσεξαν.

8) "Η αγάπη μας". Μια λαϊκή μελωδία του Μίμη Πλέσσα, που.  λίγο έλειψε να επικρατήση. Η Τζένη Βάνου την τραγούδησε  με στίχους του Κ. Πρετεντέρη. Ο συνθέτης δεν προσήλθε να λάβη τον έπαινο της επιτροπής. Το ίδιο έκαναν ο Σπάρτακος και ο Λαβράνος. "Φαίνεται πως δεν θέλουν να έλθουν" είπε ο πρόεδρος και βιαστικά συνέχισε το πρόγραμμά του χωρίς να τους περιμένη.

9) "Θυμήσου κι εσύ" του Γ. Ρουτσιάνη. Καινούργιος αυτός ο συνθέτης. Η επιτροπή των καλωσόρισε με ειδικό έπαινο. Οι στίχοι οφείλονται στον Ε. Αμπραδανέλλο. Η εκτέλεσις έγινε από το Τρίο Καντσόνε. [Δεν ξέρω γιατί ο Μαλλούχος δίνει τόσο λανθασμένες πληροφορίες εδώ: η μουσική του τραγουδιού ανήκε στη Λιάνα Ρουσσιάνου-Σαρακίνη και οι στίχοι στην Έλλη Αμπραβανέλ. Στο τραγούδι απονεμήθηκε τιμητικό έπαθλο πρώτης εμφάνισης (4.000 δρχ.).]

10) "Η τιμωρία" του Μάνου Χατζηδάκι. Εξισώθη, όπως είπαμε, με το "Κυπαρισσάκι". Πήρε μαζί του το πρώτο βραβείο. Και την "Τιμωρία" την τραγούδησε η Νάνα Μούσχουρη. 

11) "Σε είδα κάποιο μεσημέρι". Ένα εκφραστικό τραγούδι του Λ. Μαρκέα και του Θ. Σοφού. Την ώρα που το τραγουδούσε ο Τ. Μαρούδας η νίκη του ήταν βεβαία. Κατόπιν σαν να ξεχάστηκε...

12) "Καλοκαιράκι". Το πιο χαριτωμένο ελληνικό τραγουδάκι της βραδιάς. Συγχαρητήρια στον Λαυριώτη συνθέτη του και στην τραγουδίστρια Γιοβάννα, που το χόρεψε κυριολεκτικά στ' αυτιά μας. Δεύτερο βραβείο.

13) "Ήταν κάτι ασήμαντο". Η τραγουδίστρια Νάντια Κωνσταντοπούλου έγραψε τους στίχους. Στο τραγούδι την βοήθησε το Τρίο Μπελ Κάντο. Μουσική: Τ. Μωράκη.

14) "Το πρώτο χελιδόνι". Ο Λαβράνος έδωσε ένα εντυπωσιακό παρών στο φεστιβάλ με στίχους του Γ. Οικονομίδη και ερμηνευτάς την Ρένα Βλαχοπούλου και τον Γιάννη Βογιατζή. Πήρε έπαινο. Η επιτροπή ξεχώρισε και τον στιχουργό. Φαίνεται όμως καθαρά ότι πιο θριαμβευτικές επιτυχίες περιμένουν τον νεαρό συνθέτη.

15) "Το κυπαρισσάκι". Μια νέα επιτυχία του λατερνομάγου Χατζιδάκι, στο ψιθυριστό στυλ της Μούσχουρη, που μιλάει στην ψυχή του κοσμάκη. Ο ακροατής είναι πάλι έτοιμος να δακρύση όταν η Μούσχουρη ξεσπάει:

Κυπαρισσάκι αψηλό

είναι το παλληκάρι π' αγαπώ.

Είν' αψηλό, τόσ' αψηλό

που έχει αγκαλιά τον ουρανό.

Γ. ΜΑΛΛΟΥΧΟΣ

Υ.Γ. Κι ένας δικός μας έπαινος: Στην ορχήστρα Λεβ-Κανακάκη που ξεπέρασε σε μπρίο την μεγάλη ελαφρά ορχήστρα του Ε.Ι.Ρ.

Αθηναϊκή, 4-7-1960 

Η Ρένα Βλαχοπούλου και ο Γιάννης Βογιατζής
τραγουδούν "Το πρώτο χελιδόνι"
των Γεράσιμου Λαβράνου-Γιώργου Οικονομίδη
στο Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού του ΕΙΡ

Η Μαίρη Λω κι η Ρένα Βλαχοπούλου λίγο μετά την απονομή των βραβείων
του Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού του ΕΙΡ (3-7-1960)

Η πολεμική ατμόσφαιρα που ακολούθησε τις βραβεύσεις κορυφώθηκε τις αμέσως επόμενες μέρες: κάποιες εμπρηστικές δηλώσεις του Μάνου Χατζιδάκι για τους συνθέτες του ελαφρού τραγουδιού για τους οποίους υποστήριξε πως δεν γνωρίζουν μουσική πλην ελαχίστων εξαιρέσεων. Όταν του επισημάνθηκε ότι κάτι τέτοιο δεν μπορεί να ισχύει για τον Αττίκ ή τον Χαιρόπουλο, ο Χατζιδάκις απάντησε: "...τα καλά τραγούδια του Χαιρόπουλου και του Αττίκ τραγουδήθηκαν αρκετά και όχι από λίγους. Προσωπικά εγώ ο ίδιος σ' αυτά τα τραγούδια δεν βλέπω παρά μια αισθηματολογία 'διακριτικού τύπου' θα έλεγα. Δεν παραδέχομαι παρά μια ελάσσονα διάθεσι που ξεφεύγει από τα αληθινά λαϊκά βιώματα. Γι' αυτό και παραμένουν 'τραγούδια για λίγους' όπως αυτάρεσκα τιτλοφορούνται" ("καρφί" για τον Χαιρόπουλο που στις παρτιτούρες των τραγουδιών του υπήρχε η φράση "Τραγούδια για λίγους"). Ο Γιώργος Παπαστεφάνου θυμάται την αντίδραση του Τάκη Μωράκη:"Αυτός δεν είναι ικανός ούτε ένα τραγούδι του Αττίκ να ενορχηστρώσει!". Και σαν απάντηση ο Χατζιδάκις παρουσίασε σε συναυλία του ΕΙΡ το "Έχετε δίκιο, ας αλλάξουμε ομιλία" με τον Γιάννη Βογιατζή (η εκδοχή αυτή ηχογραφήθηκε επίσης στους ραδιοθαλάμους του ΕΙΡ)...

Το "Πρώτο χελιδόνι" με τη Ρένα Βλαχοπούλου και τον Γιάννη Βογιατζή έχει φτάσει στις μέρες μας σε δύο εκδοχές. Η πρώτη ηχογραφήθηκε στο ΕΙΡ--και συμπεριλήφθηκε πολλά χρόνια αργότερα στο τριπλό CD με τα τραγούδια των τριών πρώτων φεστιβάλ ελαφρού τραγουδιού--και περιλαμβάνει εναλλαγές του ρυθμού (αργό και πιο γρήγορο βαλς): υποθέτω πως έτσι τραγουδήθηκε τη βραδιά του φεστιβάλ.

Η δεύτερη είναι η δισκογραφημένη εκδοχή (κυκλοφόρησε, όπως και τα υπόλοιπα τραγούδια του φεστιβάλ, σε δίσκους 45 στροφών δυο μέρες μετά το φεστιβάλ, υποθέτω όμως πως αυτοί οι δίσκοι είχαν ηχογραφηθεί λίγο νωρίτερα): ο ρυθμός είναι σταθερός, οπότε το τραγούδι μπορεί και να χορευτεί. Νομίζω πως προτιμώ αυτή την εκδοχή. Ο συνδυασμός των φωνών της Ρένας Βλαχοπούλου και του Γιάννη Βογιατζή είναι εξαιρετικός.

Η Ρένα Βλαχοπούλου ηχογράφησε στους ραδιοθαλάμους του ΕΙΡ άλλο ένα τραγούδι του φεστιβάλ του 1960: το "Σε είδα κάποιο μεσημέρι" (και αυτό έχει κυκλοφορήσει σε CD). 

Ωστόσο, ο Τάκης Μωράκης αποκάλυψε λίγες μέρες μετά το φεστιβάλ στον Σταμάτη Φιλιππούλη (Εμπρός, 9-7-1960) πως ένα ακόμα τραγούδι του, που κυκλοφόρησε εκείνη τη χρονιά σε δίσκο με τη φωνή της Ρένας, είχε υποβληθεί επίσης στο Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού, αλλά δεν προκρίθηκε στον τελικό: "Ο κλήδονας" (ή "Η νύχτα του Άη-Γιάννη") σε στίχους της Ρέττης Ζαλοκώστα.

Η στιχουργός Ρέττη Ζαλοκώστα

Ο Μωράκης πίστευε πως αν το τραγούδι είχε προκριθεί, θα έπαιρνε το πρώτο βραβείο "γιατί ήταν ένα καθαρά ελληνικό τραγούδι με πρωτότυπο στίχο". Ο Μωράκης απέδωσε την "αποτυχία" του στο γεγονός ότι τα περισσότερα μέλη της κριτικής επιτροπής του φεστιβάλ δεν ήξεραν τίποτα από μουσική...

 

Αντίθετα, απόλυτα ικανοποιημένος από την κρίση της επιτροπής έμεινε ο Σπήλιος Μεντής, "όχι, όπως θα νομίση κανείς, διότι βραβεύθηκα σαν πρόσωπο, αλλά γιατί εβραβεύθη η ελληνική παρουσία η αδικημένη και περιφρονημένη (Σ.Σ. Ως γνωστόν, το 'Καλοκαιράκι' είναι γραμμένο σε γνήσιο Καλαματιανό). Νομίζω ότι έχομε ένα τόπο με παράδοσι που δεν πρέπει να τον περιφρονούμε, αγνοώντας τις ελληνικές ρίζες [Σημείωση του Rena Fan: δεν είναι περίεργο λοιπόν που ο Μεντής ήταν τόσο καλός φίλος της Δανάης Στρατηγοπούλου!...] και μιμούμενοι τα 'μάμπο' και τα 'ροκ' των ξένων χωρών". Ο Μεντής ρωτήθηκε για την "εθνικότητα" της μουσικής του Χατζιδάκι: "Αντιπροσωπεύει την Ελλάδα;" Απάντησε:

Η μουσική του μου αρέσει και τον αναγνωρίζω σαν πληθωρικό ταλέντο. Όμως δεν βασίζεται στην Ελληνική Παράδοσι, στο δημοτικό τραγούδι. Τα θέματα είναι παρμένα από τα ρεμπέτικα που κάθε άλλο παρά μουσική της χώρας μας είναι. Εδημιούργησε όμως ένα νέο είδος τραγουδιού βασισμένο σε λαϊκό αίσθημα.
--Τέλος, νομίζετε ότι δεν προϋπήρξε ελαφρά ελληνική μουσική;
--Όχι φυσικά. Από τον Χατζηαποστόλου και τον Σακελλαρίδη μέχρι τον Αττίκ, τον Χαιρόπουλο, τον Γιαννίδη, τον Σουγιούλ, τον Μωράκη, κ.ά. υπάρχει μια σειρά ολόκληρη εμψυχωτών του ελληνικού τραγουδιού που έμαθε τον κόσμο ν' ακούη μουσική ποιόητος...

Και πριν κλείσω την ανάρτηση για το Β' Φεστιβάλ Ελαφρού Τραγουδιού του ΕΙΡ, ένα σατιρικό νούμερο για τη βραδιά από τη ραδιοφωνική επιθεώρηση Νυχτοπερπατήματα των Κώστα Πρετεντέρη-Γιώργου Κατσαρού που μεταδόθηκε λίγες μέρες μετά το φεστιβάλ. Ο κομπέρ Δημήτρης Νικολαΐδης μιλά για το φεστιβάλ με δύο κοσμικούς τύπους, την έξοχη Νανά Σκιαδά και τον μπριόζο Τάκη Μηλιάδη: ο Πρετεντέρης παρωδεί μελωδίες που ακούστηκαν στο φεστιβάλ αλλά και άλλες μελωδίες της χρονιάς εκείνης για να σατιρίσει τη βαριά φορολογία, τον Πύρρο Σπηρομήλιο που ήταν απόστρατος του Πολεμικού Ναυτικού, τον Κώστα Χατζηχρήστο που καθιέρωσε ακριβό εισιτήριο για την επιθεώρηση Φέρρυ Μπωτ στο θέατρο Παρκ εκείνο το καλοκαίρι, τον Ωνάση και την Κάλλας. Στην εισαγωγή προσέξτε την αναφορά στον Λουκίνο Βισκόντι, τη Ρόμι Σνάιντερ και τον Αλέν Ντελόν. Είχαν φτάσει στην Αθήνα λίγο πριν το φεστιβάλ, αλλά δεν έμειναν στην πρωτεύουσα, πήγαν στην Επίδαυρο να απολαύσουν την Κατίνα Παξινού στις Φοίνισσες και τη Μήδεια...  

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1954: Η Σπηλιά του Παρασκευά και τα άλλα κέντρα...

Στις 28 Ιουνίου 1954 η εφημερίδα Ανεξαρτησία παρουσίασε όλα τα κέντρα στα οποία μπορούσαν να διασκεδάσουν εκείνο το καλοκαίρι οι κάτοικοι της Αθήνας, του Πειραιά και των προαστίων.

Η Ρένα Βλαχοπούλου εμφανιζόταν στην Καστέλα, στη Σπηλιά του Παρασκευά, για την οποία έχουμε μιλήσει κι άλλες φορές, μαζί με τον τον Φώτη Πολυμέρη. Κονφερανσιέ ήταν ο Γιώργος Οικονομίδης και μαέστρος ο Θέμης Ρούσσος. Στην Καστέλα βρισκόταν επίσης το Chez Lapin, όπου εμφανιζόταν ο Νίκος Γούναρης και πλάι του ο Πιέρο Λοβάτι με την ορχήστρα Γκιζελή και τον κιθαρίστα Δέδε. Στο Τροκαντερό του Παλαιού Φαλήρου εμφανίζονταν οι Κορώνης-Φίλανδρος και η Εβελίνα "μετά το ατύχημά της".

Στο "πολιτισμένον κέντρον" της Κηφισιάς Λίντεν Γκάρντεν που ήταν "ένας τεράστιος ανθόσπαρτος κήπος, μέσα στην καρδιά του ωραίου προαστίου, απέναντι από το ζαχαροπλαστείον Μιλάνο" διέθετε πλήρη ορχήστρα και ένα ενδιαφέρον πρόγραμμα υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση του Κώστα Μανιατάκη. Στην Κηφισιά λειτουργούσε επίσης το νέο κέντρο Μουλέν Ρουζ (πρώην Κερασιές): εκεί εμφανίζονταν ο Τώνης Μαρούδας, η Μάρθα Μπλοντ και η ορχήστρα του Γ. Παδρά. Στη Νέα Διανίτα της Εκάλης, που λειτουργούσε στον κήπου του ξενοδοχείου Διάνα, έπαιζε η ορχήστρα Αγιοβλασίτη-Στεφανάκη με τον περίφημο ακορντεονίστα Μένιο Μανωλιτσάκη. Τραγουδούσε ο Δαρζέντας. 

Στον Κήπου του Μουσείου θριάμβευε η Ιωάννα Άλβα και ο βαρύτονος Γιώργος Κομποθέκρας. Διαβάζουμε ότι χειροκροτούνταν πολύ τα ανέκδοτα (χωρίς να διευκρινίζεται ποιος κονφερανσιέ τα έλεγε). Την ορχήστρα διηύθυνε ο Βαγγέλης Κανελλίδης. Στο Άλσος του Πεδίου του Άρεως κυριαρχούσε φυσικά ο Γιώργος Οικονομίδης (προτού μεταβεί στη Σπηλιά του Παρασκευά), ενώ συνέπρατταν η Γεωργία Βασιλειάδου, η Μάγια Μελάγια, η Καίτη Ντένις, ο Νάσος Πατέτσος και το Τρίο Μπελκάντο στα πρώτα του βήματα. Έπαιζε η ορχήστρα Σταύρου Ρουχωτά. Το "ωραίο αθηναϊκό αναψυκτήριο" Γκρην Παρκ παρουσίαζε το χορευτικό ντουέτο Ντούο Λικάρντος. Συμμετείχαν επίσης ο Βάσος Σεϊτανίδης, ο θίασος σκυλιών Καλουτά (!!!) (όχι των αδελφών Καλουτά που στην ίδια σελίδα βλέπαμε σε μια φωτογραφία στον "χορό των Ζουλού" σ' ένα προάστιο του Γιοχάνεσμπουργκ), ο ταχυδακτυλουργός Μπεν Αλή κ.ά. Στο τμήμα του εστιατορίου έπαιζαν οι ορχήστρες του Κώστα Πρέντα και του Γιάννη Κανελλίδη.

Στην Κομπαρσίτα εμφανίζονταν το Τρίο Κιτάρα και η Μπέμπα Κυριακίδου με την ορχήστρα του Μιχάλη Σουγιούλ. Στο "δροσόλουστο κέντρον" Όασις της Λεωφόρου Αλεξάνδρας εμφανίζονταν κάθε βράδυ το περίφημο ακροβατικό Τρίο Λουτέο, ο Βασίλης Μεσολογγίτης, το "Άστρον της Ανατολής" και η Καίτη Ντένις. Έπαιζε η ορχήστρα του Μηνά Πορτοκάλλη και τραγουδούσαν ο Νίκος Παπαδάκης και ο Κλεάνθης, "ένας νέος τραγουδιστής από τη Θεσσαλονίκη με πολύ θερμή φωνή".

Στην ίδια σελίδα της Ανεξαρτησίας υπήρχε η γνωστή φωτογραφία της Ρένας Βλαχοπούλου και του Νίκου Σταυρίδη "στην εφετεινή μεγάλη επιτυχία του θεάτρου 'Βέμπο' 'Κάνε μου τέτοια'". Επρόκειτο φυσικά για το σκετσονούμερο που καθιέρωσε τη Ρένα ως ηθοποιό και ξεχώριζε ανάμεσα στις σκηνές της επιθεώρησης Σουσουράδα, για την οποία θα μιλήσουμε μια άλλη φορά...

Πηγή: Ανεξαρτησία, 28-6-1954

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1955: Πολύ κακό για το τίποτα;

Στις 25 Ιουνίου 1955 διαβάζουμε σε δύο τουλάχιστον αθηναϊκές εφημερίδες μια παράξενη είδηση που αφορούσε τις εμφανίσεις της Ρένας Βλαχοπούλου, μαζί με τη Λίντα Άλμα, τον Γιάννη Φλερύ και τον Γιώργο Οικονομίδη, στο κέντρο Χρυσό Πέταλο στο Γαλάτσι:

Γιάννης Φλερύ, Λίντα Άλμα, Ρένα Βλαχοπούλου, Γιώργος Οικονομίδης
Η φωτογραφία που συνόδευε την είδηση στο Έθνος (25-6-1955)

ΑΠΕΧΩΡΗΣΑΝ ΔΙΟΤΙ ΗΘΕΛΑΝ ΟΜΟΙΟΜΟΡΦΗ ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Τέσσερις καλλιτέχναι που ενεφανίζοντο στο κοσμικόν κέντρον "Χρυσό Πέταλο" απεχώρησαν από αυτό διότι ο επιχειρηματίας δεν συνεμορφώθη με τους όρους του συμβολαίου ως προς την διαφήμισι των ονομάτων των. Οι καλλιτέχναι που απεχώρησαν είναι η βεντέτα του μουσικού θεάτρου Ρένα Βλαχοπούλου, το εξαιρετικό χορευτικό ζεύγος Λίντα Άλμα-Γιάννης Φλερύ και κομφερανσιέ Γιώργος Οικονομίδης.

Σύμφωνα με το συμβόλαιο, ο επιχειρηματίας του κέντρου είχε την υποχρέωσι να παρουσιάζη στις διαφημίσεις του κέντρου του με ισομεγέθη στοιχεία και τα τέσσερα ονόματα των καλλιτεχνών. Αντί όμως αυτού, τελευταίως στις διαφημίσεις του κέντρου τα ονόματα ανεγράφοντο με διαφορετικά στοιχεία, πράγμα που το απέδωσαν οι τέσσερις καλλιτέχναι σε πρόθεσι του επιχειρηματία να διασπάση την μεταξύ τους αρμονική συνεργασία.

Συγχρόνως με την αποχώρησί τους οι καλλιτέχναι ανέθεσαν στον δικηγόρο κ. Αγγεληνό την υποστήριξι των οικονομικών τους διεκδικήσεων ενώπιον των δικαστηρίων στα οποία θα προσφύγουν. Συγκεκριμένως, απαιτούν από τον επιχειρηματία να καταβάλη σ' αυτούς πλήρως τις αποδοχές για όλη την θερινή περίοδο για την οποία είχαν συμβληθεί μαζί του.

ΕΧΟΥΝ ΗΔΗ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΝΤΙΤΕΡΡΑΝΕΑΝ

Ευθύς μετά την αποχώρησί τους, οι τέσσερις καλλιτέχναι είχαν προτάσεις να εμφανισθούν στην επιθεώρηση "Πετροκέρασα" που παίζεται στο "Μεντιτερράνεαν", δεν αποφάσισαν όμως ακόμη αν θα δεχθούν τις προτάσεις ή όχι.

Εξ' άλλου, και οι τέσσερις θα συμπρωταγωνιστήσουν σε μια νέα ταινία που θα αρχίσει να γυρίζεται κατά τα τέλη Ιουλίου με σκηνοθέτη τον κ. Ντίνο Δημόπουλο. Μαζί με τις κυρίες Ρένα Βλαχοπούλου, Λίντα Άλμα και τους κ.κ. Γιάννη Φλερύ και Γιώργο Οικονομίδη, θα λάβη μέρος στην νέα ταινία και η γνωστή από το ραδιόφωνον εκλεκτή τραγουδίστρια κ. Λόλα Τσουκάτου.

Τα Νέα, 25-6-1955

Η φωτογραφία που συνόδευε την είδηση στα Νέα (25-6-1955)

Η διαφήμιση που πιθανώς "εκνεύρισε" την ομάδα των τεσσάρων ήταν η παρακάτω που δημοσιεύτηκε στις εφημερίδες στις 15 Ιουνίου--η Ρένα επανεμφανιζόταν στο Χρυσό Πέταλο έπειτα από ολιγοήμερη αναρρωτική άδεια, καθώς είχε κάνει μια επέμβαση ρουτίνας στη μύτη λόγω χρόνιας ιγμορίτιδας.

Τη μέρα που ανακοινώθηκε η αποχώρηση των τεσσάρων από το Χρυσό Πέταλο δημοσιεύτηκε η παρακάτω διαφήμιση που προωθούσε την έκτακτη, έτσι κι αλλιώς, εμφάνιση στο κέντρο της Νάνσυ Ντόνοβαν, η οποία εμφανιζόταν επίσης στην επιθεώρηση Πετροκέρασα στο Μεντιτερράνεαν (πρώην Ντορέ στη Φωκίωνος Νέγρη--τα Πετροκέρασα ήταν μια προσπάθεια του Χρήστου Γιαννακόπουλου να ανανεώσει την επιθεώρηση, η οποία δυστυχώς δεν κέρδισε το κοινό). Η Μπέμπα Κυριακίδου και ο Πιέρο Λοβάτι παρέμειναν στις θέσεις τους...

Το αστείο είναι ότι στη διαφήμιση του Άλσους, στο οποίο οι Οικονομίδης-Βλαχοπούλου-Φλερύ-Άλμα εμφανίζονταν κάθε βράδυ πριν πάνε στο Χρυσό Πέταλο, τα ονόματά τους είναι τυπωμένα με διαφορετικού μεγέθους στοιχεία (και χρησιμοποιείται μάλιστα και πλαίσιο για το ζευγάρι Άλμα-Φλερύ)! (Και δεν ξέρω πώς θα μπορούσαν να συνδυάσουν την εμφάνισή τους στα Πετροκέρασα με τις εμφανίσεις τους στο Άλσος, αφού οι ώρες παραστάσεις συνέπιπταν!).

Σκέφτηκα ότι όλη αυτή η υπόθεση μπορεί να ήταν ένα διαφημιστικό κόλπο που σκαρφίστηκε ο Γιώργος Οικονομίδης, που ήταν "μανούλα" στις διαφημίσεις (θυμηθείτε άλλωστε την άκρως αυτοαναφορική ταινία Χαρούμενο ξεκίνημα...). Ωστόσο, αρκετές μέρες αργότερα δημοσιεύτηκε στο Έθνος άλλη μια φωτογραφία σχετική με το θέμα αυτό: απεικονίζει τη Ρένα, τη Λίντα Άλμα και τον Γιώργο Οικονομίδη μαζί με τον δικηγόρο τους κ. Χρίστο Αγγεληνό και, πιθανότατα, τον ιδιοκτήτη του κέντρου Χρυσό Πέταλο (να είναι άραγε ο Παπαχειμώνας ή ο Μοστρός) και η λεζάντα μάς πληροφορεί ότι το θέμα διευθετήθηκε, ο ιδιοκτήτης δέχτηκε να αποζημιώσει την ομάδα των τεσσάρων για τις τρεισήμισι εβδομάδες που απείχαν από το κέντρο και οι τέσσερις τελικά επέστρεψαν σ' αυτό. 

Στις 25 Ιουλίου μάλιστα δημοσιεύτηκε μια διαφήμιση με τα τέσσερα ονόματα τυπωμένα με ισομεγέθη στοιχεία και μια υπενθύμιση για το κοινό: αν και η Αθήνα φλέγεται με 40 βαθμούς, στο Γαλάτσι η θερμοκρασία δεν ξεπερνά τους 25 (έτσι να συμβαίνει άραγε και σήμερα;...).

Τελικά, πολύ κακό για το τίποτα; Σε κάθε περίπτωση, η όλη υπόθεση διαψεύδει κάπως αυτό που κατά καιρούς δήλωνε η Ρένα: "Ποτέ δεν ρώτησα πού θα μπει το όνομά μου!..." Εκτός αν εννοούσε ότι δεν ρωτούσε "πού", αλλά ρωτούσε "πώς"!... Και βέβαια είναι κρίμα που το σχέδιο να γυριστεί ταινία με πρωταγωνίστρια τη Ρένα υπό τη σκηνοθετική μπαγκέτα του Ντίνου Δημόπουλου τελικά ματαιώθηκε...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1955: Στο Άλσος

Στις 17 Ιουνίου 1955 η Ρένα Βλαχοπούλου εμφανιζόταν στο αναψυκτήριο-βαριετέ Άλσος στο Πεδίον του Άρεως. Επικεφαλής του προγράμματος ήταν ο Γιώργος Οικονομίδης, ο οποίος, όπως έχουμε ξαναπεί, είχε συνδέσει το όνομά του με τον συγκεκριμένο χώρο. Ήταν η πρώτη φορά που η Ρένα εμφανιζόταν εκεί με το "τουριστικό συγκρότημα" του Οικονομίδη, στο οποίο ανήκαν επίσης σταθερά ο Γιάννης Φλερύ και η Λίντα Άλμα.

Στο πρόγραμμα του Άλσους εμφανίζονταν επίσης η Καίτη Ντένις, η Αντωνία Γιαννακοπούλου, ο Στέφανος Ξύδης, ο Βασίλης Πολυζώνης και η ορχήστρα του Σταύρου Ρουχωτά. Το συγκεκριμένο σχήμα εμφανιζόταν στο Άλσος από τις 24 Μαΐου, τρεις μέρες προτού η βασική τετράδα (Οικονομίδης-Βλαχοπούλου-Φλερύ-Άλμα) ξεκινήσει τις εμφανίσεις της και στο Χρυσό Πέταλο με την ορχήστρα του Γιάννη Κανελλίδη...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1955: Πρεμιέρα στο Χρυσό Πέταλο

Στις 27 Μαΐου 1955 εγκαινιάστηκε η θερινή περίοδος για το κέντρο Χρυσό Πέταλο στο Γαλάτσι. Στο πρόγραμμα του κέντρου συμμετείχαν ο Γιώργος Οικονομίδης, η Ρένα Βλαχοπούλου, η Λίντα Άλμα, ο Γιάννης Φλερύ, η Μπέμπα Κυριακίδου και ο Ιταλός τραγουδιστής Πιέρρο Λοβάτι που είχε έρθει στην Ελλάδα στη διάρκεια του πολέμου και παρέμεινε και μετά το τέλος του. Διευθυντής της ορχήστρας του Χρυσού Πετάλου ήταν ο Γιάννης Κανελλίδης.

Το Χρυσό Πέταλο ανήκε στον Κ. Παπαχειμώνα, που είχε και το κέντρο Κάστρο στην Πλάκα, ενώ διευθυντής ήταν ο Δ. Μοστρός, ο οποίος επίσης απέκτησε το δικό του κέντρο στην Πλάκα, το περίφημο Μοστρού, που η ταμπέλα του υπήρχε μέχρι πριν από λίγο καιρό στην πρόσοψη του κτιρίου στην οδό Μνησικλέους...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1953: Στη Σπηλιά του Παρασκευά Ι

Στις 6 Μαΐου 1953 η Ρένα Βλαχοπούλου εμφανιζόταν στη Σπηλιά του Παρασκευά, το κοσμικό κέντρο της Καστέλλας, μαζί με τον Τώνη Μαρούδα και την ορχήστρα του Μπέμπη Βουγά. Είχαν ξεκινήσει τις εμφανίσεις τους εκεί στις 20 Απριλίου.

Από τις 7 Μαΐου όμως το σχήμα ενισχύθηκε με τον Γιώργο Οικονομίδη (ήταν η περίοδος που ξεκινούσε η μεγάλη του επιτυχία) και τη "Βασίλισσα του γέλιου" Γεωργία Βασιλειάδου. Υποθέτω ότι κανείς/καμιά δεν μπορούσε να φανταστεί ότι σε δέκα περίπου χρόνια θα αποκαλούσαν όλες/όλοι "βασίλισσα του γέλιου" και τη Ρένα Βλαχοπούλου...

Φαίνεται πως πέρα από τα προσωπικά τους προγράμματα Μαρούδας και Βλαχοπούλου είχαν και κοινή εμφάνιση στη Σπηλιά. Ένα από τα τραγούδια που έλεγαν μαζί ήταν το αρχοντορεμπέτικο "Θα σου δώσω τα παπούτσια σου στο χέρι" σε μουσική του Κώστα Καπνίση και στίχους του Πέτρου Γιαννακού, του θρυλικού Κοκοβιού που έγραψε τους στίχους και τη μουσική αρκετών λαϊκών τραγουδιών.

Από τη Μουσική Βιβλιοθήκη "Λίλιαν Βουδούρη"
του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών

Θα σου δώσω τα παπούτσια σου στο χέρι

κι άντε να 'βρεις την παλιά σου τη φωλιά.

Δεν γουστάρω, ρε μικρή, να με κεράσεις

με βιδάνιο φιλιά και αγκαλιά.

Θα σου δώσω τα παπούτσια σου στο χέρι

για να μάθεις τι θα πει σκληρό παιδί.

Και θα ψάξω για να βρω καινούριο ταίρι

να μη λες πως είμαι χάπι δηλαδή.

Θα σου δώσω τα παπούτσια σου στο χέρι

γιατί σκάρτα μου ξηγιέσαι διαρκώς.

Θα σου δώσω τα παπούτσια σου στο χέρι

για να αλλάξει της ζωής μου ο τροχός

Η Σπηλιά του Παρασκευά βρισκόταν όντως δίπλα σε μια... σπηλιά. Πρόκειται για το Σηράγγιο στην περιοχή Βοτσαλάκια της Καστέλλας που παλιά ήταν γνωστή ως "Παραλία του Παρασκευά" χάρη στο κοσμικό κέντρο που λειτουργούσε εκεί από τα προπολεμικά χρόνια μέχρι το 1968--η Ρένα Βλαχοπούλου είχε ήδη εμφανιστεί σε αυτό το καλοκαίρι του 1952 και θα εμφανιζόταν ξανά στο μέλλον... 

Φωτογραφία της εισόδου του σπηλαίου 
από την ιστοσελίδα iellada.gr
όπου μπορείτε να διαβάσετε πληροφορίες
για την ιστορία του

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1968: Μαύρη επέτειος

Στις 21 Απριλίου 1968 συμπληρώθηκε ένας χρόνος από το πραξικόπημα των συνταγματαρχών και το δικτατορικό καθεστώς αποφάσισε να το γιορτάσει. Επειδή όμως η επέτειος συνέπιπτε με τον εορτασμό του Πάσχα εκείνης της χρονιάς, οι επετειακές εκδηλώσεις μετατέθηκαν μια εβδομάδα αργότερα, την Κυριακή 28 Απριλίου. Όλες τις προηγούμενες μέρες οι αθηναϊκές εφημερίδες, εκτός από εγκώμια για τη Χούντα, δημοσίευαν τον κατάλογο των καλλιτεχνών/καλλιτέχνιδων που θα έπαιρναν μέρος σε μια μεγάλη εκδήλωση στο Καλλιμάρμαρο.

Έτσι, ανακοινώθηκε ότι στην "παλλαϊκή εορτή" θα συμμετάσχουν οι ηθοποιοί Ρένα Βλαχοπούλου, Τζένη Καρέζη, Κώστας Βουτσάς, Ντίνος Ηλιόπουλος, Νίκος Σταυρίδης, Μπέτυ Μοσχονά, Ρένα Ντορ, Σταύρος Παράβας και Νινή Τζάνετ, οι τραγουδίστριες/-στές του ελαφρού τραγουδιού Τώνης Μαρούδας, Γιάννης Βογιατζής, Τζένη Βάνου, Νάντια Κωνσταντοπούλου, Σώτος Παναγόπουλος, Φώτης Δήμας, Γιάννης Πουλόπουλος και Τρίο Γκρέκο καθώς και οι τραγουδίστριες/-στές του λαϊκού τραγουδιού Γιώργος Ζαμπέτας, Γρηγόρης Μπιθικώτσης, Σταμάτης Κόκοτας, Βίκυ Μοσχολιού και Μαρινέλλα. Θα εμφανίζονταν ακόμα η χορωδία της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, το συγκρότημα παραδοσιακών χορών της Ντόρας Στράτου, ο Πειραματικός Όμιλος Χορού του Μανώλη Καστρινού και χορευτικά συγκροτήματα από όλες τις περιοχές της Ελλάδας. Τη μεγάλη ορχήστρα του Εθνικού Ιδρύματος Ραδιοφωνίας (ΕΙΡ) θα διηύθυναν οι Τάκης Αθηναίος, Γιώργος Κατσαρός, Κώστας Κλάββας, Τάκης Μωράκης και Ανδρέας Χατζηαποστόλου. Το πρόγραμμα θα παρουσίαζε ο Γιώργος Οικονομίδης.

Ευτυχώς η Τζένη Καρέζη και ο Σταύρος Παράβας δεν εμφανίστηκαν στην εκδήλωση. Δυστυχώς όλες/όλοι οι υπόλοιπες/-οι πήραν μέρος στον εορτασμό της μαύρης επετείου που έπειτα από τις ομιλίες των δικτατόρων, ξεκίνησε με τους παραδοσιακούς χορούς, συνεχίστηκε, στο δεύτερο μέρος, με τις εμφανίσεις των παραπάνω καλλιτέχνιδων/-χνών και ολοκληρώθηκε με ένα θέαμα "Ήχος και Φως" και τον εθνικό ύμνο από τη χορωδία της ΕΛΣ.

Έχει γραφτεί ότι οι παραπάνω καλλιτέχνιδες/-νες παρουσίασαν φιλοχουντικά νούμερα και τραγούδια. Δεν μπορώ να μιλήσω με σιγουριά για τις υπόλοιπες/τους υπόλοιπους (πέρα από μια φράση που υπήρχε στο επιθεωρησιακό ντουέτο του Ν. Σταυρίδη και της Ν. Τζάνετ και αφορούσε τα χρέη που "χάρισε" η δικτατορία στους αγρότες), ξέρω όμως, καθώς έχω τη σχετική ηχογράφηση, ότι η Ρένα Βλαχοπούλου, που άνοιξε το δεύτερο μέρος, τραγούδησε ένα κωμικό τραγούδι, χωρίς πολιτικό περιεχόμενο, το "Λάι, λάι, λάι" του Γιώργου Μουζάκη, που είχε τραγουδήσει λίγα χρόνια πριν σε μια επιθεώρηση και περιγράφει τις τρεις φάσεις στη ζωή ενός ζευγαριού (νιότη, μέση ηλικία, γηρατειά). Η Ρένα εμφανίστηκε βιαστική, γιατί, όπως είπε, έπρεπε να προλάβει και την παράσταση στο θέατρο Ακροπόλ, δεν αντέδρασε (τουλάχιστον όχι λεκτικά) σε ένα φιλοχουντικό λογοπαίγνιο του Οικονομίδη, ερμήνευσε με κέφι το τραγούδι (την ορχήστρα του ΕΙΡ διηύθυνε ο Γιώργος Κατσαρός), αποθεώθηκε από το "κατάμεστο" στάδιο και έφυγε, όπως είπε ξανά, για τη βραδινή της παράσταση. Βέβαια, το τι τραγούδησε δεν έχει τόση σημασία, όσο το γεγονός ότι ήταν εκεί, σε μια εκδήλωση που επιχειρούσε να νομιμοποιήσει το δικτατορικό καθεστώς.

Η εμφάνισή της αυτή στη γιορτή του Σταδίου και η θητεία της ως προέδρου, για ένα χρόνο, στο ελεγχόμενο από τη Χούντα Εθνικό Σωματείο Ελλήνων Ηθοποιών (ΕΣΕΗ) ήταν οι βασικοί λόγοι για τους οποίους το όνομα της Ρένας Βλαχοπούλου έχει κατά καιρούς συνδεθεί με τη δικτατορία (υπάρχουν επίσης κάποιες μαρτυρίες για φιλοχουντικά αστεία σε επιθεωρησιακά της νούμερα, για τα οποία σαφώς, αν δεν ήταν δικές της προσθήκες, συνυπεύθυνοι ήταν και οι συγγραφείς των έργων). Φαίνεται πως η Ρένα αποστασιοποιήθηκε από το καθεστώς μετά το 1971, αφού η Χούντα έκλεισε τρεις φορές τα θέατρα στα οποία εμφανιζόταν. Και μπορεί τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο του 1970 να βρέθηκαν λύσεις που επέτρεψαν τελικά στο θέατρο Ακροπόλ να λειτουργήσει, το καλοκαίρι όμως του 1971, παρά τη συνάντηση της Ρένας Βλαχοπούλου, του Γιώργου Μουζάκη και του Κώστα Νικολαΐδη (ως εκπροσώπων του προσωπικού των επιχειρήσεων του Βασίλη Μπουρνέλλη) με τον Στυλιανό Παττακό, το θέατρο του Εθνικού Κήπου παρέμεινε κλειστό με την επίσημη δικαιολογία ότι δεν ήταν ασφαλές για το κοινό (ενώ στην πραγματικότητα όλες/-οι ήξεραν ότι η επιτυχία του Έρχονται, δεν έρχονται που είχε παρουσιαστεί εκεί το προηγούμενο καλοκαίρι από τον θίασο Ρένας Βλαχοπούλου-Σταύρου Παράβα-Νινής Τζάνετ είχε ενοχλήσει πολύ τους δικτάτορες).

Αυτή η αποστασιοποίηση φυσικά είναι μια υπόθεση του Rena Fan, που παρά τον απεριόριστο θαυμασμό και την αγάπη του για τη μεγάλη αρτίστα, δεν μπορεί να ξεχάσει και κάποια σφάλματά της...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1958: Κυριακάτικο μουσικό πρωινό για τον Φίλωνα Αρία

Στις 16 Φεβρουαρίου 1958 η Ρένα Βλαχοπούλου συμμετείχε στο κυριακάτικο μουσικό πρωινό που διοργάνωσε ο Γιώργος Οικονομίδης για να ενισχυθεί οικονομικά ο δημοφιλής κονφερανσιέ και στιχουργός Φίλων Αρίας. Ο Αρίας αντιμετώπιζε κάποιο πρόβλημα υγείας και μια εντυπωσιακή ομάδα αστεριών του ελαφρού μουσικού θεάτρου συγκεντρώθηκε στη σκηνή του κινηματογράφου Ρεξ για να τον βοηθήσει.

Φίλων Αρίας
Πηγή φωτογραφίας: Αθηναϊκή, 15-2-1958

Το παρών/παρούσα έδωσαν με αλφαβητική σειρά η Πόπη Άλβα, η Αλ. Αλεξανδράκη, η Λίντα Άλμα, ο Βασίλης Αυλωνίτης, η Γεωργία Βασιλειάδου, η Σοφία Βέμπο, η Ρένα Βλαχοπούλου, η Σπεράντζα Βρανά, η Νίκη Γεωργούλη, ο Γιάννης Γκιωνάκης, ο Μενέλαος Θεοφανίδης, ο Νίκος Καζής, το Τρίο Καντσόνε, ο Αλέκος Λειβαδίτης, η Καίτη Μπελίντα, ο Γιώργος Μουζάκης με την ορχήστρα του, η Καίτη Ντιριντάουα, η Ρένα Ντορ, ο Νίκος Ρίζος, ο Νίκος Σταυρίδης, ο Γιάννης Φλερύ και η Μαριάννα Χατζοπούλου.  

Στα μέσα της δεκαετίας του '50 ο Γιώργος Οικονομίδης αναβίωσε τον θεσμό των κυριακάτικων μουσικών πρωινών της Κατοχής με τη διαφορά ότι όλες αυτές οι εκδηλώσεις είχαν πλέον διαφημιστικό χαρακτήρα, αφού είχαν ως χορηγούς γνωστά προϊόντα, εταιρίες ή καταστήματα. Έτσι, ο Οικονομίδης έθεσε την εκδήλωση για τον Φίλωνα Αρία "υπό την προστασία" του καταστήματος "Σπίτι" (βρισκόταν στην οδό Πανεπιστημίου και πουλούσε έπιπλα, ψυγεία, ραδιόφωνα, δίσκους και άλλα αντικείμενα που χρειαζόταν το σπίτι). Το κατάστημα θα έδινε φυσικά πολλά δώρα στις/στους θεατές του μουσικού πρωινού έπειτα από κλήρωση που θα πραγματοποιούσε επί σκηνής ο Οικονομίδης.

 

Ο Φίλων Αρίας ξεκίνησε την καριέρα του από τη Μάντρα του Αττίκ. Ήταν, όπως γράφει η Δανάη Στρατηγοπούλου, ο Βενιαμίν της καλλιτεχνικής οικογένειας του Αττίκ και συγκεκριμένα των κονφερανσιέ της σχολής Αττίκ. Ήταν γοητευτικός και διανοούμενος και έγραφε ποίηση με "φιλοσοφίζουσες προεκτάσεις". Έγραψε και στίχους σε αρκετά τραγούδια, με γνωστότερο όλων το "Ένας φίλος ήρθε απόψε απ' τα παλιά" σε μουσική του Γιώργου Μουζάκη. Η Ρένα το τραγούδησε σε ζωντανές εμφανίσεις της, και στην ταινία της Η μανούλα, το μανούλι και ο παίδαρος υπάρχει ένα αυτοαναφορικό αστείο σχετικά με αυτό το τραγούδι. Ο Λάκης Κομνηνός της εκφράζει τον θαυμασμό του και της λέει ότι έχει όλα της τα τραγούδια σε δίσκους και σιγοτραγουδά: "Ένας φίλος ήρθε απόψε απ' τα παλιά..." Και τότε εκείνη του απαντά: "Όχι, αυτό είναι του Καραμανλή, δεν είναι δικό μου!" Λεγόταν όντως ότι αυτό ήταν αγαπημένο τραγούδι του τότε Προέδρου της Δημοκρατίας (και νομίζω ότι τα Χριστούγεννα του 1987 σε ένα ρεβεγιόν στη Θεσσαλονίκη η Ρένα του το αφιέρωσε).

>

Γιος του Φίλωνα Αρία ήταν ο σκηνοθέτης Κώστας Αριστόπουλος. Ο άλλοτε δημοφιλής κονφερανσιέ πέθανε μάλλον ξεχασμένος και παραπονεμένος στις 13 Φεβρουαρίου 1994.

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1964: Η 100ή παράσταση της Αρχοντορεμπέτισσας

Στις 14 Φεβρουαρίου 1964 δόθηκε η 100ή παράσταση της επιθεώρησης Αρχοντορεμπέτισσα που παιζόταν στο θέατρο Ακροπόλ από τις 13 Δεκεμβρίου 1964. Την επιθεώρηση είχαν γράψει ο Γιώργος Γιαννακόπουλος, ο Κώστας Νικολαΐδης και ο Γιώργος Οικονομίδης σε μουσική του Λυκούργου Μαρκέα. Χορογράφος της ήταν ο Γιάννης Φλερύ και σκηνοθέτης της ο Γιώργος Θεοδοσιάδης. 

Η φίρμα του θιάσου ήταν: Ο Γιώργος Οικονομίδης παρουσιάζει τον Μουσικό Θίασο Ρένας Βλαχοπούλου-Καίτης Μπελίντα-Θανάση Βέγγου-Γιώργου Δάνη" (για την υπογραφή των συμβολαίων τα είπαμε σε ένα καλοκαιρινό "Σαν σήμερα")...

Οι συντελεστές του έργου: η σκηνογράφος Ριακόνι, πρώτη-πρώτη
στο πρόγραμμα και στη διπλανή σελίδα οι συγγραφείς Γιώργος
Γιαννακόπουλος, Κώστας Νικολαΐδης, ο συνθέτης Λυκούργος
Μαρκέας και ο σκηνοθέτης Γιώργος Θεοδοσιάδης

Και ακολουθούν οι φωτογραφίες των θιασαρχών...
Και αξίζει τον κόπο να δούμε τις φωτογραφίες και των υπόλοιπων
στελεχών του θιάσου, με τη σειρά που παρουσιάζονται στο πρόγραμμα
της Αρχοντορεμπέτισσας

Δύο κριτικές της Αρχοντορεμπέτισσας έχω εντοπίσει ως τώρα και είναι και οι δύο θετικές. Όπως είναι ίσως αναμενόμενο περισσότερες απαιτήσεις φαίνεται πως είχε ο Στάθης Δρομάζος στην Αυγή ενώ ο Αχιλλέας Μαμάκης στο Έθνος (13-1-1964) φαίνεται πως ήταν κάπως πιο... ολιγαρκής. 

Μετά τη θιασαρχική ομάδα οι τρεις "δευτεραγωνίστριες".
Οι ανερχόμενες Νινή Τζάνετ και Σούλη Σαμπάχ
και η βετεράνα Νανά Σκιαδά...

Ο Μαμάκης θεωρεί πως πρόκειται για μια επιθεώρηση "εξυπνογραμμένη και καλοβαλμένη" που "κερδίζει απ' την σκηνοθεσία του Γιώργου Θεοδοσιάδη". Ο Δρομάζος όμως πιστεύει ότι η δουλειά του Θεοδοσιάδη θα είχε φανεί αν υπήρχε ενιαία φόρμα στην επιθεώρηση. Αντίθετα, η Αρχοντορεμπέτισσα ακολουθεί την πεπατημένη: "το σκετς, το χορευτικό, τα τραγούδια που αρχίζουν από την Μπελίντα και τελειώνουν στην Μαρινέλλα. Συνδυασμός όλων των ασυνδέτων". Ο Δρομάζος πιστεύει ότι η επιθεώρηση θα "ξαναγίνει το μεγάλο λαϊκό θέαμα" αν "προσαρμόσει τη φόρμα της στις σημερινές απαιτήσεις". 

Διάλειμμα από το πρόγραμμα για να δούμε τρεις διαφημίσεις.
Οι δύο της Αρχοντορεμπέτισσας (η μία αποκλειστικά για το ζεύγος
Καζαντζίδης-Μαρινέλλα) και μία για τη νέα ταινία του Θανάση
Βέγγου που ήταν πλέον πρωταγωνιστής στο ελληνικό σινεμά
και έτσι προβιβάστηκε και σε συν-θιασάρχη της επιθεώρησης

Ο Στέλιος Καζαντζίδης και η Μαρινέλλα διαφημίστηκαν ως ένα από τα μεγάλα ατού του έργου. Είχαν δική τους ξεχωριστή διαφήμιση στις εφημερίδες και η φωτογραφία τους ήταν ένθετη στο πρόγραμμα (δυστυχώς αυτή η ένθετη σελίδα δεν διασώθηκε...). Σύμφωνα με τη σελίδα της διανομής στο πρόγραμμα, η εμφάνισή τους μαζί με ένα χορευτικό του ζεύγους Φλερύ-Άλμα, καταλάμβανε ολόκληρο το δεύτερο μέρος της Αρχοντορεμπέτισσας. Πάντως ο Δρομάζος σημειώνει για τη μουσική της παράστασης: "μετά την 'εισβολή' του Θεοδωράκη-Χατζιδάκι στο ελαφρό τραγούδι, η μουσική της επιθεώρησης περνά μόνιμη κρίση. Και η παρουσία Μπελίντας, Μάριον Σίβα και Μαρινέλλας Καζαντζίδη σε τελείως διαφορετικό ύφος έδινε περισσότερο την εντύπωση του διαλέγετε και παίρνετε"--και επιπλέον, είχε και η Ρένα Βλαχοπούλου τραγουδιστική εμφάνιση, το "Γουλιά γουλιά":

Φαίνεται πως ήπια λίγο πιο πολύ

και μου φαίνονται όλοι άνθρωποι καλοί.

Έχω ένα γλυκό μεθύσι μα δεν πίνω παραπάνω,

έτσι έχω συνηθίσει για να ξέρω και τι κάνω.

Πού και πού λιγάκι πίνω, αχ και σας ομολογώ

πως με πίνει πρώτα εκείνο κι έπειτα το πίνω εγώ.

Και γουλιά-γουλιά, ξέχασα τι λέω

και παραμιλώ και γελώ και κλαίω.

Τ' άσπρα μου μαλλιά μαύρα γίναν πάλι

κι έκλεισα το χθες μέσα στο μπουκάλι.

Ακολουθούσαν οι φωτογραφίες του Σταύρου Παράβα
και του Κώστα Μποζώνη

Και ένα τραγούδι της Μάριον Σίβα αφορούσε το ποτό:

Φέρ'τε κι άλλο, φέρ'τε κι άλλο,

φέρ'τε μου να πιω κρασί

και ποτήρι πιο μεγάλο

για να πιούμε εγώ κι εσύ.

Και έπειτα οι φωτογραφίες δυο χαρακτηριστικών
ηθοποιών του ελαφρού μουσικού θεάτρου:
Κάκια Κοντοπούλου και Στέλλα Στρατηγού

Ενώ η Καίτη Μπελίντα, πιστή στο ρεπερτόριο των δραματικών τραγουδιών που είχε καθιερώσει επί 15 σχεδόν χρόνια, τραγουδούσε "Στο σταυροδρόμι που φτάσαμε", ένα σταυροδρόμι που αρχικά οδηγούσε στην αγάπη και το καλοκαίρι μα στο τέλος:

Στο σταυροδρόμι που 'ρθαμε, κουράστηκες; Ποιος ξέρει;

Σε κάποιον άλλον γέλασες και μ' άφησες το χέρι.

Στο δίστρατο που ήρθαμε πιασμένοι απ' το χέρι

πάω μόνη στο φθινόπωρο κι εσύ στο καλοκαίρι...

Και ακολουθούν οι σουμπρέτες Νίτσα Μαρούδα
και Μπέλα Τζέσκα

Και στην επόμενη σελίδα Πέτρος Πανταζής
και Βασίλης Μαλούχος

Ας  περάσουμε όμως στη σατιρική πλευρά της Αρχοντορεμπέτισσας. Και οι δύο κριτικοί έμειναν ικανοποιημένοι με την πολιτική και κοινωνική σάτιρα του έργου. Ο Μαμάκης τη βρήκε "δηκτική" και ο Δρομάζος "αδιάπτωτη" και "σε πλήρη ανταπόκριση με τα αισθήματα του κοινού. Ο Καραμανλής, η δικτατορία, ο πολιτισμός του Τέξας ήταν ο συνεχής στόχος ενός καυτού σατιρικού λόγου, που τιμά τους συγγραφείς τόσο από άποψη βέλους όσο και από άποψη ύφους. Τα χειροκροτήματα του κοινού ανέβαιναν κάθε λίγο απάνω στη σκηνή για να συγχαρούν τον λόγο και τους ηθοποιούς που τον ενσάρκωναν".

Στο σαλόνι του προγράμματος φυσικά η διανομή της παράστσης

Ωστόσο, μολονότι η Αρχοντορεμπέτισσα "είχε 'ψωμί', δεν έδωσε στο κοινό τη δυνατότητα να χορτάσει τους καλούς ηθοποιούς" γράφει ο Δρομάζος. καθώς χρησιμοποιούσε "με το σταγονόμετρο" όλα τα καλά στελέχη του θιάσου. 

Φιλήμων Μεθυμάκης (δούλεψε αρκετά με τη Ρένα Βλαχοπούλου)
και Αντώνης Κουφουδάκης

Κάποια νούμερα ξεχώριζαν. Το "Πόθεν έσχες;" που αποτελούσε ένα "κατηγορητήριο κατά των δολοφόνων του Τέξας [σημείωση του Rena Fan: ο Κέννεντυ είχε δολοφονηθεί τρεις εβδομάδες πριν την πρεμιέρα του έργου], δοσμένο από τον Δάνη, ήταν ένα υπέροχο νούμερο. Για τον ηθοποιό αυτόν, που η ευρηματικότητά του, η υποκριτική του, η πλαστικότητά του, ο φίνος λόγος του, η κίνησή του, είναι κάτι σπάνιο για το ελεύθερο θέατρο" γράφει ο Δρομάζος που θεωρεί ότι οποιοδήποτε επίθετο κι αν χρησιμοποιήσει για τον ηθοποιό, θα τον αδικήσει: "Ο Δάνης μπορεί μέσα σ' ένα λεπτό να βγάλει από το κοινό το γέλιο και τη συγκίνηση".

Η Έλλη Κωνσταντίνου και ο... Λόρδος Κέλβιν
(όχι, δεν έπαιζε στην παράσταση...)

Σχετικό θέμα είχε και το σόλο της Νινής Τζάνετ "Άλλος για το Τέξας" το οποίο, γράφει ο Δρομάζος, "τιμά τον ανθρωπισμό του λαού μας. Βγαλμένο από τον αποτροπιασμό προς το έγκλημα του Ντάλλας, 'έκανε σκόνη' κυριολεκτικά τον αμερικανικό πολιτισμό των γκάνκστερ".

 

Στον κόσμο δεν ξανάγινε μια τέτοια πολιτεία,

φιλόξενη, φιλήσυχη, γεμάτη γοητεία,

τραγούδια καουμπόικα κι αγάπη και κιθάρες,

καβγάδες, λεβεντόπαιδα, τρομάρες και λαχτάρες.

Τέξας, Τέξας, χώρα μαγική,

όποιος θα πάει μια φορά, για πάντα μένει εκεί.

Όμορφη πόλη, ληστών αποκούμπι

χατζάρα πιστόλι, και ζήτω ο Ρούμπι.

Ρούμπι, θέλω να χορεύεις

κι όσους θες να ξεπαστρεύεις,

να σε βλέπει η αστυνομία και να κάνει τουμπεκί.

Νινή Τζάνετ (με το κοστούμι του νούμερου
"Άλλος για το Τέξας") και Γιώργος Οικονομίδης
στην Αρχοντορεμπέτισσα 
(Απογευματινή, 13-1-1964)

Η Σούλη Σαμπάχ, στο πρώτο νούμερο μετά την έναρξη και τον πρόλογο του Οικονομίδη που είχε τίτλο "Μελωδικές αφιερώσεις" πραγματοποιούσε μία "πασίχαρη εμφάνιση". Ξεχώριζαν επίσης τα "Μετεκλογικά μοιρολόγια" με την Κάκια Κοντοπούλου, τη Στέλλα Στρατηγού και τον "περίφημο τυπίστα" Κώστα Μποζώνη. Αντίθετα, "Οι νυχτερίδες" (Μάριον Σίβα, Νανά Σκιαδά, Π. Πανταζής) ήταν μια "πολύ ξεπερασμένη αλητογραφία, απ' την οποία δεν έλειπε και η φιλανθρωπία με τη μορφή της χυδαιότητας"...

Αντώνιος (Θανάσης Βέγγος)
και Κλεοπάτρα (Σταύρος Παράβας)
στην Αρχοντορεμπέτισσα.
Κρίμα που η φωτογραφία (από την
Απογευματινή, 19-12-1963) δεν είναι πιο καθαρή 

Σπαρταριστό πρέπει να ήταν το νούμερο "Οι εραστές του Νείλου" στο οποίο ο Θανάσης Βέγγος και ο Σταύρος Παράβας σατίριζαν την ταινία Αντώνιος και Κλεοπάτρα ερμηνεύοντας, αντίστοιχα, τους δύο ρόλους. Ο Δρομάζος γράφει πως ήταν "ένα από τα ωραιότερα μπουφόνικα νούμερα της επιθεωρησιακής σκηνής" στο οποίο ήταν και οι δύο "αμίμητοι" και έδωσαν "το πιο πηγαίο γέλιο στο κοινό". Όσο για το νούμερο της Ρένας Βλαχοπούλου "Το ημερολόγιο μιας τρελής" (ήταν πρόσφατη η επιτυχία του Δημήτρη Χορν στο Ημερολόγιο ενός τρελού) διαβάζουμε πως εκτελέστηκε "με μπρίο" (Μαμάκης) από τη Ρένα, η οποία "με τον δικό της χαρακτηριστικό τρόπο έδωσε μια έξοχη κοινωνική σάτιρα" (Δρομάζος)--κρίμα που δεν έχουμε πιο πολλές λεπτομέρειες για το κείμενο...

Επιστροφή στο πρόγραμμα της Αρχοντορεμπέτισσας: 
Ο Γιάννης Μάλλας που εκτελούσε χρέη κομπέρ
στο σόλο της Ρένας "Το ημερολόγιο μιας τρελής"

Ο Δρομάζος γράφει επίσης πως οι συγγραφείς έδωσαν ιδιαίτερη προσοχή, "ίσως για πρώτη φορά σε επιθεώρηση", στο φινάλε του έργου που είχε τίτλο "Όνειρο χειμερινής νυκτός" και θέμα του την ανόρθωση της παιδείας. Το χιούμορ του ήταν "πηγαίο και καλοκάγαθο" και όλος ο θίασος έδινε "απλόχερα το γέλιο στο κοινό". Από τους υπόλοιπους ηθοποιούς, ξεχώρισαν, σύμφωνα με τον Δρομάζο,  η Νίτσα Μαρούδα, ο Φιλήμων Μεθυμάκης και ο Βασίλης Μαλούχος και, σύμφωνα με το Μαμάκη, η Νανά Σκιαδά και η Μπέλα Τζέσκα.

Ο Ανδρέας Λιναρδάτος και ο Γιώργος Συρίγος
που ήταν υπεύθυνος για τη ζωγραφική εκτέλεση
των σκηνικών

Όσο για την παρουσία του Γιώργου Οικονομίδη; Ο Μαμάκης επισημαίνει "τον ανεξάντλητον οίστρο του" και ο Δρομάζος γράφει πως "έδωσε κάποιον αέρα με την παρουσία του. Δεν πρέπει, όμως, να ξεχνά ότι είναι καλός κονφερασιέ και όχι νουμερίστας. Και τα περισσότερα αστεία του, πασίγνωστα ήδη, δεν είχαν τη δυνατότητα να φρεσκαρισθούν".  

Ο Μιχάλης Μεταξάς (χορευτής της επιθεώρησης και των
μιούζικαλ του Δαλιανίδη--είναι ο πέμπτος του 5-Salonica
στο Κάτι να καίει) και οι Χάρης Στίνης,
Δημήτρης Βερώνης και Σάκης Μαρκ...

...και το γυναικείο μπαλέτο που τόσο κακή 
εντύπωση έκανε στον Στάθη Δρομάζο...

Τέλος, για τα χορευτικά διαβάζουμε στην Αυγή ότι "περί μπαλλέτου βέβαια δεν γίνεται λόγος", αλλά ο Γιάννης Φλερύ και η Λίντα Άλμα ("ευγένεια, χάρη, άκρα ευαισθησία, χορευτική λεπτότητα και ομιλία") εκτελούν χορογραφίες αξιώσεων και δίνουν τον καλύτερό τους εαυτό. Ο Δρομάζος απορεί μάλιστα γιατί η Λυρική Σκηνή αφήνει ανεκμετάλλευτους τέτοιους καλλιτέχνες. Για τα σκηνικά της Ριακόνι, τέλος, διαβάζουμε ότι "παίζουν ανάμεσα σε πετυχημένα αφαιρετικά πλαίσια, τα μόνα που υπηρετούν το θέατρο, και στον ογκώδη αιφνιδιασμό".

Από Τα Νέα, 21-12-1963

Στη διάρκεια της σεζόν ο Οικονομίδης μηχανεύτηκε διάφορα τεχνάσματα για να κρατήσει αμείωτο το ενδιαφέρον του κοινού που καλούνταν να πληρώσει ένα τσουχτερό για την εποχή εισιτήριο (40 δραχμές--μέχρι και ο ίδιος ο Οικονομίδης εξέφρασε την αμηχανία του για την "αναγκαία" αύξηση της τιμής με επιστολή του στις εφημερίδες!). Μέχρι και γκάλοπ οργάνωσε για να σφυγμομετρήσει τις πολιτικές προτιμήσεις του κοινού--νικήτρια αποδείχτηκε η Ένωση Κέντρου. 

Στην προτελευταία σελίδα του προγράμματος τρεις ακόμα
κοπέλες της μουσικής σκηνής: Άννα Ψαλτάκη, Νίκη Περδικλώνη
και Ανδριάνα Πένέτου

Παρά το ακριβό εισιτήριο, το Ακροπόλ ερχόταν επικεφαλής όλων των θεάτρων στον πίνακα των εισπράξεων και φυσικά μέρος της επιτυχίας οφειλόταν και στην εμφάνιση του Καζαντζίδη και της Μαρινέλλας. Οι δυο τους όμως κάποια στιγμή ήρθαν σε ρήξη με τον Μπουρνέλλη και αποχώρησαν από τον θίασο. Ενώ γράφτηκε στον Τύπο ότι υπήρχε σκέψη να αντικατασταθούν από τον Πάνο Γαβαλά και τη Ρία Κούρτη, τελικά φαίνεται πως τα βρήκαν με τον επιχειρηματία και επέστρεψαν στο Ακροπόλ...

"Και η ΜΑΡΙΟΝ ΣΙΒΑ" στην τελευταία σελίδα 
του προγράμματος μαζί με τους στίχους
των δύο τραγουδιών που ερμήνευε στην Αρχοντορεμπέτισσα,
"Φέρ'τε κι άλλο" και "Και τριγυρνώ"

Και έτσι ο θίασος ετοιμάστηκε για την πανηγυρική 100ή παράσταση της 14ης Φεβρουαρίου (δύο μέρες πριν τις εκλογές της 16ης Φεβρουαρίου, τις τελευταίες πριν τη Δικτατορία, στις οποίες κέρδισε πανηγυρικά η Ένωση Κέντρου), ωστόσο η παράσταση έχασε λίγο από τη λάμψη της καθώς αρρώστησαν τα δύο πρώτα ονόματα, ο Γιώργος Οικονομίδης και η Ρένα Βλαχοπούλου! Η Ρένα αντικαταστάθηκε στο "Ημερολόγιο μιας τρελής" από τη Μάριον Σίβα. Διαβάζουμε στη στήλη "Αδιακρισίες" των Νέων:

Κάθιδρος βγήκε χθες απ' την σκηνή η Μάριον Σίβα, όταν χρειάσθηκε τελευταία στιγμή να αντικαταστήση τη Ρένα Βλαχοπούλου στο σόλο της λόγω αιφνιδίας γρίππης της δημοφιλούς καλλιτέχνιδος. "Τέτοιο καλλιτεχνικό ντουζ πρώτη φορά έκανα", είπε η Σίβα, σφουγγίζοντας το πρόσωπό της.

Τα Νέα, 15-2-1965

Η Αρχοντορεμπέτισσα παίχτηκε για έναν μήνα ακόμα και στη συνέχεια έδωσε τη θέση της στην επιθεώρηση Κύπρος Γιοκ. Αυτά όμως σε επόμενο "Σαν σήμερα"...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.