Σαν σήμερα το 1953: Και ο μήνας έχει εννιά

Στις 17 Ιουλίου 1953 δόθηκε στο θέατρο Περοκέ η πρεμιέρα της επιθεώρησης Και ο μήνας έχει εννιά από έναν μεγάλο επιθεωρησιακό θίασο.

Το εξώφυλλο του προγράμματος
που σχεδίασε ο Γιώργος Ανεμογιάννης

Όπως έχουμε ήδη δει, το πρώτο έργο που ανέβηκε εκείνη τη σεζόν στο Περοκέ ήταν η επιθεώρηση Πουλιά στον αέρα που είχαν γράψει ο Δημήτρης Γιαννουκάκης και ο Γιώργος Γιαννακόπουλος. Ωστόσο, η επιθεώρηση εκείνη μάλλον ατύχησε από πλευράς κειμένων. Οπότε ο επιχειρηματίας του Περοκέ Τζων Αρνίδης και ο καλλιτεχνικός διευθυντής Μίμης Κοκκίνης σκέφτηκαν να επιχειρήσουν ένα συγγραφικό πάντρεμα για το νέο έργο του θιάσου. Κάλεσαν μια συγγραφική δυάδα δοκιμασμένη στην επιθεώρηση, τον Ασημάκη Γιαλαμά και τον Γιώργο Θίσβιο, και μια συγγραφική δυάδα που ως τότε είχε δοκιμαστεί με εξαιρετική επιτυχία στο ραδιόφωνο: τον Γιώργο Οικονομίδη και τον Κώστα Πρετεντέρη. Το πάντρεμα, όπως διαβάζουμε στην κριτική του Αχιλλέα Μαμάκη, πέτυχε:

Η συνεργασία [των συγγραφέων] απεδείχθη πολύ αποδοτική. Καρπός της ήταν ένα επίκαιρο σατιρικό έργο ενδιαφέρον. Η επιθεώρησις "Και ο μήνας έχει εννιά" περιλαμβάνει χωρίς αμφιβολία μερικά πνευματώδη νούμερα που άρεσαν ιδιαίτερα στο πολυπληθές Κοινό της χθεσινοβραδυνής "πρεμιέρας". Ξεχωρίζουν το κουαρτέττο "Η φρουρά συμπληρώνεται" που απέδωσαν με πολύ μπρίο ο Μαυρέας, ο Κώστας Δούκας, ο Γκιωνάκης και ο Γιάννης Δούκας και που σατιρίζει με δίκαια κατανομή μύδρων όλους τους πολιτικούς αρχηγούς. Επίσης το σόλο "Μια κυρία διαμαρτύρεται" που ζωντάνεψε δημιουργικά η Ντιριντάουα και που περιγράφει με πολύ φινέτσα τον γυναικείο ερωτικό καϋμό από τους πολλούς περισπασμούς που δημιουργούν στους άνδρες τα διάφορα γεγονότα της ελληνικής και της διεθνούς καταστάσεως. Αρκετά έξυπνα επίσης είνε η τριφωνία του έργου που εκτελούν η Κούλα Νικολαΐδου, η Μπέμπα Δόξα και η Μαίρη Βασιλάκη, η οποία μετατρέπεται σε πολιτική σάτιρα που αποδίδουν οι κ.κ. Γκιωνάκης, Βασταρδής και [Γιάννης] Δούκας [Σημείωση του Rena Fan: Πρόκειται για δύο διαδοχικές τριφωνίες στη δεύτερη πράξη: οι κυρίες αποδίδουν το "Μια μοντέρνα μελωδία" και αμέσως μετά οι κύριοι το "Μια επίκαιρη μελωδία"]. Ακούνε εξ' άλλου τον αναβαλλόμενο οι ζηλωταί της Ηθικής σ' ένα καυστικό τρίο, που το παρουσιάζουν με ξεχωριστό μπρίο ο Μαυρέας, η Πόπη Άλβα και ο Κώστας Δούκας. Φυσικά έχουν το μερίδιό τους και τα Καλλιστεία εις ένα σόλο που ζωντανεύει με τον γνώριμο επιτυχή τρόπο αποδόσεως η ξεχωριστή καρατερίστα Γεωργία Βασιλειάδου. Τέλος σάτιρα με πνευματώδη σπινθηρίσματα χαρακτηρίζει και το φινάλε του νέου έργου με επικράτησι του πολιτικού στοιχείου. 

Μακέτα του Γιώργου Ανεμογιάννη για το νούμερο "Υπερασπισταί της Ηθικής"
Από την ιστοσελίδα του Μουσείου Γιώργου Ανεμογιάννη

Εκτός όμως από τα καθαυτό χιουμοριστικά νούμερα υπάρχουν στο "Και ο μήνας έχει εννιά" δύο άλλα στοιχεία που εδραιώνουν την επιτυχία του: Ο Ανεμογιάννης και ο Φλερύ. Ο κορυφαίος σκηνογράφος και ενδυματολόγος επένδυσε την καινούργια επιθεώρησι με πλούσιο θέαμα που το διακρίνει η σφραγίδα της καλλιτεχνικής φαντασίας και του ξεχωριστού γούστου του. Αν και η σκηνή του θεάτρου του Μεταξουργείου δεν είνε από εκείνες που προσφέρονται για τόσο πολλά και πολυτελή ντεκόρ, εν τούτοις ο Ανεμογιάννης επέτυχε το ακατόρθωτο και έδωσε μερικές ξεχωριστά εντυπωσιακές εικόνες. Οι ισπανικές μαντίλες του στο χορευτικό σκετς της Λίντας Άλμα στην δευτέρα πράξι ["Μπλου Τάγκο"], το τελικό σκηνικό του φινάλε και ο πρόσχαρος διάκοσμος της ενάρξεως συγκαταλέγονται στις επιτυχέστερες δημιουργίες του. Δημιουργίες με ανανεωμένες εμπνεύσεις και ευτυχή όπως πάντοτε εκτέλεσι. Δεν με βρίσκει μονάχα σύμφωνο το ναυάγιο των καϊκιών του τελευταίου μέρους [Σημείωση του Rena Fan: ένα δραματικό σκετς με τίτλο "Τα σφουγγαράδικα γυρίζουν", το οποίο, έγραψε δηκτικά η Εστία, θα έπρεπε να έχει τίτλο "Τα σφουγγαράδικα δεν γύρισαν"...].

Εκτός όμως από τον Ανεμογιάννη, ο Γιάννης Φλερύ έδωσε χθες βράδυ τον καλύτερο εαυτό του εις τα χορευτικά σκετς, ένα εκ των οποίων, οι "Καϋμοί της Τρούμπας", είχε την εξαίρετη συμπαράστασι της Ρένας Βλαχοπούλου, που εκτός από το ωραίο τραγούδι της έδειξε και ικανοποιητικώτατα υποκριτικά προσόντα. Όλοι άλλως τε οι ηθοποιοί του καλού θιάσου, αν και μερικές σκηνές ανέβηκαν ανώριμες, βοήθησαν με μπριόζα ερμηνεία την δημιουργία της καλής εντυπώσεως που απεκόμισαν οι θεαταί της "Πρώτης". Ο Μίμης Κοκκίνης στο σόλο του ["Με δυο μέτρα και δυο σταθμά"] με το παράπονο του ανθρώπου του Λαού για τις κοινωνικές αδικίες υπεγράμμισε χαρακτηριστικά τις όσες αρετές είχε το όχι περιωρισμένου ενεργητικού περιεχόμενο. Έδωσαν με πολύ κέφι το ντουέττο "Καλλιτέχνες στο εξωτερικό" η Πόπη Άλβα και ο Γκιωνάκης, καθώς επίσης και το σε γνώριμα καλούπια ντουέττο "Τα καλά της υποτιμήσεως" η Καίτη Ντιριντάουα και ο Κυριάκος Μαυρέας. 

Μακέτα του Γιώργου Ανεμογιάννη για το ντουέτο "Τα καλά της υποτιμήσεως"
με την Ντιριντάουα και τον Μαυρέα.
Από την ιστοσελίδα του Μουσείου Γιώργου Ανεμογιάννη

Το ίδιο και το σόλο "Μια κυρία με τα γκρίζα" η Μπέμπα Δόξα. Ολιγώτερο επιτυχημένο το ντουέττο "Λίγα λεπτά ευτυχίας" πάλι με την Μπέμπα Δόξα και τον Νίκο Βασταρδή, ατυχές δε το σκετς που υπεχρεώθη να παίξη ο Κώστας Δούκας με την κ. Μίρκα Δόξα και τον κ. Ανουσάκη. Η Κούλα Νικολαΐδου, τέλος, πρόσθεσε όλη την φωνητική τέχνη στις καινούργιες μελωδίες του Λεβ. Εάν δεν υπήρχαν ο μεγάλος φόρτος διακοσμητικών σκηνών και νούμερα με μεγάλες πρόζες, που είνε φανερό ότι η ύπαρξίς τους οφείλεται κυρίως εις τις αξιώσεις προβολής των πρωταγωνιστών, η νέα επιθεώρησις του "Περοκέ" θα είχε ελάχιστα ψεγάδια. Και όμως όπως είνε τώρα είνε ένα ευχάριστο, διασκεδαστικό και πολύ φροντισμένο θέαμα. Κάτι που αξίζει να το ιδήτε. 

ΑΧ. ΜΑΜΑΚΗΣ

Έθνος, 18-7-1953

Λιγότερο ικανοποιημένη αλλά, πάντως, έχοντας αποκομίσει θετικές εντυπώσεις παρουσιάζεται η Ειρήνη Καλκάνη (η οποία, έτσι κι αλλιώς, δεν ήταν τόσο φανατική οπαδός του επιθεωρησιακού είδους όσο ο Μαμάκης) στην Απογευματινή:

Τι είναι μια επιθεώρησις; Έξυπνα τραγουδάκια, επίκαιρη πολιτική σάτιρα, μερικά πνευματώδη σκετς, χοροί και θέαμα. Στο "Και ο μήνας έχει εννηά", το καλύτερο μέρος του προγράμματος ήταν ωρισμένως το τελευταίο: οι χοροί και το θέαμα.

Οι τέσσαρες συγγραφείς της νέας επιθεωρήσεως έβαλαν τα δυνατά τους και είναι αναμφισβήτητο ότι απ' αυτήν δεν λείπει το πνεύμα. Εκείνο που φαίνεται να τους έλειψε είναι ο καιρός. Αισθάνεται κανείς έντονα το πρόχειρο και το πολύ γραμμένο στο πόδι. Ενώ και το ελαφρό θέατρο ακόμη θέλει τον καιρό του. Μια καλή ιδέα, ένα σκετς, ένα νούμερο χρειάζεται ένα ωρισμένο χρονικό διάστημα για να ωριμάση, να ολοκληρωθή, να το κάνη ο συγγραφέας ν' αποδώση το μάξιμουμ που μπορεί να βγη απ' αυτό. Ο συγγραφέας βέβαια της επιθεωρήσεως εργάζεται με ταχύτητα δρομέως για να προφτάση το επίκαιρο. Όμως και το επίκαιρο σιγά-σιγά παύει να είναι πρωτότυπο. Γίνεται αναμάσημα.

Ύστερα από το "30 το δολλάριο" [Σημείωση του Rena Fan: η μεγάλη επιτυχία του θεάτρου Ακροπόλ] η πολιτική σάτιρα της νέας επιθεωρήσεως θυμίζει εκείνη: οι κουλοί που ψήφισαν συναγερμό, ο τρόμος της αναγγελίας νέων ρωμαλέων μέτρων από το ραδιόφωνο, οι μεταπηδήσεις ενός πολιτικού από το ένα κόμμα στο άλλο κλπ. Μόλις δη κανείς ένα τέτοιο νούμερο έχει τη διάθεσι να πη: "Το ξέρομε!". Ωστόσο υπάρχουν--το επαναλαμβάνω--αρκετά έξυπνα ευρήματα σ' αυτήν την επιθεώρησι, και προ παντός υπάρχει ένας καλός θίασος. Η Ντιριντάουα είναι ειπέρ ποτε και άλλοτε "δυναμική" (έτσι θαρρώ το λένε) και κεφάτη. Ηλεκτρίζει το κοινό που χειροκροτεί την κάθε εμφάνισί της. Η Ρένα Βλαχοπούλου, πάντα φίνα, κομψή, χαριτωμένη με την ωραία φωνή της. Η Βασιλειάδου διασκεδαστική στο είδος που έχει πια ειδικοποιηθή. Ακόμη ο Μαυρέας κι ο Κοκκίνης, παλιές δόξες της επιθεωρήσεως, τότε που η επιθεώρησις ήταν καθαρό σπίρτο και πνεύμα και πολύ λίγα σκηνικά και πολυτέλειες.

Αυτοί ξέρουν ν' αξιολογούν και την πιο ουδέτερη φράσι, να κάνουν διασκεδαστικό και το πιο μέτριο νούμερο. Γιατί κανείς ηθοποιός δεν βοηθεί, δεν αναδεικνύει θάλεγα τόσο τον συγγραφέα, όσο ο ηθοποιός της επιθεωρήσεως.

Αναφέρω ακόμη την Κούλα Νικολαΐδου, την Μπέμπα Δόξα, τους δυο Δούκα, τον Βασταρδή. Κι έρχομαι στα χορευτικά, όπου βασιλεύει η Άλμα Λίντα κι ο Φλερύ και που είναι πράγματι περίφημα. Ο κ. Φλερύ έκανε πολύ καλή δουλειά. Οι δε καλλιτεχνικώτατες σκηνογραφίες του κ. Ανεμογιάννη επλαισίωσαν με μια νότα πρωτοτυπίας, έμπνευσης και γούστου όλο το θέαμα.

Αλλά και ο πλούτος των σκηνικών ήταν πρωτοφανής. [Σημείωση του Rena Fan: Όχι βέβαια τόσο μεγάλος όσο στο Ακροπόλ--το Περοκέ είχε μικρότερη σκηνή, όπως είδαμε, και ο Αρνίδης δεν ήταν σε καμία περίπτωση ο Βασίλης Μπουρνέλλης!...]

Πρέπει ακόμη να προσθέσω ότι η μουσική των Μ. Κατριβάνου-Λεβ είναι πραγματικά πρωτότυπη. Είναι από τις λίγες--τις ελάχιστες--φορές που δεν ακούει κανείς παλιά, γνωστά μοτίβα να σερβίρωνται με λίγο φρεσκάρισμα. Δεν ξέρω αν το κοινό προσέχη πολύ την μουσική, αλλά όσοι την προσέχουν είμαι βέβαιη ότι θα συμφωνήσουν πως σπάνια σε επιθεώρησι έχει γίνει τόση εργασία.

ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΛΚΑΝΗ

Απογευματινή, 20-7-1953

Άλλη μία μακέτα από την ιστοσελίδα του Μουσείου Γιώργου Ανεμογιάννη

Αντίθετα από τον Μαμάκη και την Καλκάνη, ο Α. Σ. Ζαφετ. του Εμπρός δεν έμεινε πλήρως ικανοποιημένος από τις ερμηνείες του θιάσου:

Για τον θίασο, θα πω ότι δεν εβοήθησε και πολύ τους συγγραφείς. Όλοι οι δημοφιλείς καλλιτέχναι του συγκροτήματος, Μαυρέας, Κοκκίνης, Δούκα, Δόξα, Ντιριντάουα κ.ά., παρουσιάσθηκαν ευχάριστοι μεν, αλλά καθόλου ανανεωμένοι. Θα περιμέναμε απ' αυτούς να ξεφύγουν κάπως από τα καλούπια με τα οποία σκορπούν από χρόνια τώρα το γέλιο. Αντίθεσι ευχάριστη απετέλεσαν η Πόπη Άλβα και ο Γιάννης Γκιωνάκης που σημειώνουν θαυμαστή εξέλιξι στο είδος αυτό. Όσοι για τη Γεωργία Βασιλειάδου, δεν ξαίρω αν ήταν προσωπική μόνο εντύπωσις, αλλά μου φάνηκε χωρίς το συνηθισμένο της κέφι και μπρίο καίτοι το σόλο της ως "καλλονή" ήταν πολύ καλογραμμένο και χιουμοριστικό.

Πάντως για τα κείμενα ο συγκεκριμένος κριτικός είχε να πει καλά λόγια--παρά τις "κάποιες κεκαλυμμένες 'αρμυρές' σκηνές"--και θεώρησε πως το Και ο μήνας έχει εννιά συγκαταλέγεται ανάμεσα στις καλύτερες επιθεωρήσεις των δύο τελευταίων χρόνων. Καλά λόγια είχε να πει και για τη μουσική του έργου:

Τέλος η μουσική του έργου, που συνέθεσαν οι κ.κ. Λεβ και Κατριβάνος, ήταν σε μερικά σημεία πολύ ευχάριστη και εκτελέσθηκε περίφημα από την Ρένα Βλαχοπούλου και την Κούλα Νικολαΐδου. Παραφωνία ήταν εκείνη η "Κόττα", η οποία καλόν θα ήτο να αντικατασταθή το συντομώτερον από κανένα πιο... καλλικέλαδο πουλί...

Εμπρός, 19-7-1953

Η "Κόττα" που αναφέρει ο Α.Σ. Ζαφετ. ήταν ένα από τα τραγούδια που έλεγε στην παράσταση η Ρένα Βλαχοπούλου. Ο τίτλος του ήταν "Οι κοτούλες κο-κο-κο":

Θέλεις να βγάλεις τ' άχτι σου

και ψήλωσες το φράχτη σου

ή μήπως είναι νάζι;

Αξίζει για ένα φίλημα

να κόψουμε το μίλημα

κι η μάνα σου τα ψίχουλα

αλλού να τα τινάζει;

Κι αν σ' έσφιξα στα στήθια μου

τι σου 'φταιξαν τα ορνίθια μου;

Οι κοτούλες κο-κο-κο

δεν σου κάνανε κακό.

Κικιρίκου τα κοκόρια

σκάνε απ' τη στενοχώρια.

Έλα δώσ' μου ένα φιλάκι,

μην ξεχνάς ότι κι εγώ

είμ' ένα κοτοπουλάκι

που 'χει σκάσει απ' τ' αβγό.

Σελίδα του προγράμματος που πωλούνταν
στις πρώτες παραστάσεις, πριν αποχωρήσει 
η Κούλα Νικολαΐδου, με τις φωτογραφίες
και τους τίτλους των τραγουδιών
των δύο ντιζέζ του θιάσου

Η αντίστοιχη σελίδα από το πρόγραμμα που πωλούνταν
μετά την αποχώρηση της Κούλας Νικολαΐδου.
Από το αρχείο του συλλέκτη Μάκη Σουρμπή.
Η Ελένη Ανουσάκη, πολύ μικρούλα τότε,
είχε παρακολουθήσει την παράσταση αρκετές φορές,
καθώς συμμετείχε και ο πατέρας της Βαγγέλης Ανουσάκης
και θυμάται χαρακτηριστικά, εκτός από τη σπουδαία φωνή της Ρένας,
την γκρίζα τούφα στα μαλλιά της--ήταν της μόδας αυτό τότε...
Πολλά χρόνια αργότερα η Ρένα θα ήταν συμπρωταγωνίστριά της
στο Δελφινάριο και, ακόμα πιο μετά, πολιτική της αντίπαλος
στον Δήμο της Αθήνας!...

Δεν ήταν το μόνο τραγούδι της Ρένας στην παράσταση. Όπως ανέφερε και ο Μαμάκης στην κριτική του, η Ρένα εμφανιζόταν στη χορευτική σκηνή "Καημοί της Τρούμπας", αλλά δυστυχώς δεν ξέρουμε ποιο, δραματικό προφανώς, τραγούδι ερμήνευε εκεί τόσο ωραία, ώστε να κάνει τον Μαμάκη να μιλήσει για τα "αξιόλογα υποκριτικά προσόντα της" (έναν χρόνο μετά το σχόλιο του Πέλου Κατσέλη "Να μια τραγουδίστρια που είναι αξιόλογη ηθοποιός" και έναν χρόνο πριν καθιερωθεί ως ηθοποιός με το "Κάνε μου τέτοια"). Οι "Κοτούλες κο-κο-κο" σίγουρα δεν κόπηκαν, αφού υπάρχουν και στο πρόγραμμα της παράστασης που τυπώθηκε μετά τα μέσα Αυγούστου, όταν η Κούλα Νικολαΐδου αποχώρησε από τον θίασο (δεν γνωρίζω ποια ήταν η αφορμή, αλλά ξέρω ότι περιόδευσε στην Κρήτη με δικό της θίασο). Επιπλέον όμως κυκλοφόρησαν δύο παρτιτούρες τραγουδιών της στα εξώφυλλα των οποίων αναγράφεται ότι προέρχονται από την επιθεώρηση του Περοκέ Και ο μήνας έχει εννιά. Το ένα ήταν το "Στου μπαγιώ την τρέλα" σε στίχους Οικονομίδη-Πρετεντέρη και μουσική του Λυκούργου Μαρκέα: 

Έλα στου μπαγιώ την τρέλα

να βρεις χαρά.

Στα πόδια βάλε φτερά

και σφίξε με τρυφερά.

Έλα στου μπαγιώ την τρέλα

το 'χω σκοπό

αυτό που θες να σου πω

πως πάντα θα σ' αγαπώ!

Το άλλο ήταν το ωραιότατο ταγκό "Τώρα βρέξε όσο θες" σε στίχους του Κώστα Κιούση και μουσική του Μίμη Κατριβάνου (Στη δισκογραφία πάντως πέρασε με τη φωνή της Εύας Στυλ και του Σταύρου Παρούση... Κρίμα...). Όπως έχουμε πει ξανά, η Ρένα Βλαχοπούλου διηγήθηκε στη Σπεράντζα Βρανά το 1985 πως το συγκεκριμένο τραγούδι της το κόψανε επειδή κάθε φορά που ξεκινούσε να το τραγουδάει ο ουρανός συννέφιαζε και όταν έφτανε στο ρεφρέν "τώρα βρέξε όσο θες, είναι τόσο συμπαθές, να αγαπάς με της βροχούλας το σιγόντο" ξεσπούσε δυνατή βροχή. Οπότε ο επιχειρηματίας Τζων Αρνίδης αποφάσισε πως το τραγούδι πρέπει να κοπεί για να... σωθεί η σεζόν. Ο Μίμης Κοκκίνης είπε μάλιστα στη Ρένα: "Πρέπει να πας να τραγουδήσεις στην Αφρική, σε χώρα που δεν βρέχει, για να σε χρυσώσουνε"... Τώρα, το πόσο ίσχυε όλο αυτό δεν ξέρω, καθώς το εξώφυλλο της παρτιτούρας χαρακτηρίζει το τραγούδι ως "μεγάλο θρίαμβο της εποχής": πότε πρόλαβε να γίνει θρίαμβος της εποχής, αν της το κόψανε νωρίς; Εκτός κι αν το τραγούδι κόπηκε όταν άρχισαν τα πρωτοβρόχια--η επιθεώρηση άλλωστε παίχτηκε μέχρι τις 8 Οκτωβρίου... 

Από τα... παρασκήνια της προετοιμασίας του Και ο μήνας έχει εννιά, αξίζει να αναφέρω πως όταν οι συγγραφείς παρέδωσαν την τριφωνία "Μια μοντέρνα μελωδία" στον θίασο, πρότειναν, με τη σύμφωνη γνώμη του Κοκκίνη, να την παρουσιάσουν η Μπέμπα Δόξα, η Ρένα Βλαχοπούλου και η Μαίρη Βασιλάκη. Ωστόσο, η Μπέμπα Δόξα "εθεώρησε περιέργως τον εαυτόν της θιγόμενον από την διανομήν και προσφεύγει εις την επιτροπήν αδείας ασκήσεως επαγγέλματος ζητούσα όπως απαλλαγή της αποδόσεως της εν λόγω τριφωνίας" (Έθνος, 26-6-1953). Τέσσερις μέρες μετά όμως διαβάζουμε πως το ζήτημα έληξε, καθώς η επιχείρηση προσέλαβε το Τρίο Μέλοντυ για να εκτελέσει τη συγκεκριμένη τριφωνία. Τελικά η τριφωνία παρουσιάστηκε από τη Δόξα, τη Βασιλάκη και τη Νικολαΐδου! Όταν η τελευταία αποχώρησε από τον θίασο, η το νούμερο παρέμεινε στο πρόγραμμα και αναγράφονται μόνο τα ονόματα της Δόξα και της Βασιλάκη. Δεν ξέρω από ποιαν αντικαταστάθηκε η Νικολαΐδου--δεν αποκλείεται να την αντικατέστησε και η Ρένα (αν και το νούμερο παιζόταν στη δεύτερη πράξη και η Ρένα συνήθως απέφευγε να εμφανίζεται στη δεύτερη πράξη για να προλαβαίνει τις εμφανίσεις της στα νυχτερινά κέντρα--εκείνη τη σεζόν, όπως έχουμε πει, εμφανιζόταν στη Σπηλιά του Παρασκευά με τον Τώνη Μαρούδα). 

Κούλα Νικολαΐδου, Μπέμπα Δόξα, Ρένα Βλαχοπούλου και ο Γιάννης Δούκας (;)
στο φινάλε, στο θέατρο Περοκέ.
Αν και στο βιβλίο Βίβα Ρένα (εκδ. Άγκυρα, 2002) ο Μάκης Δελαπόρτας αναφέρει
πως η φωτογραφία προέρχεται από τα Πουλιά στον αέρα, εικάζω πως πρόκειται
για το φινάλε του Και ο μήνας έχει εννιά.

Για τη συμπαθέστατη Μπέμπα Δόξα, αξίζει επίσης να πούμε ότι εκείνη τη σεζόν ανακοινώθηκε ότι θα εγκαταλείψει το θέατρο γιατί πρόκειται να παντρευτεί έναν δικηγόρο από τη Μυτιλήνη, οπότε θα εγκατασταθεί στο νησί. Δεν ξέρω αν ο γάμος έγινε, ξέρω όμως πως η Μπέμπα Δόξα συνέχισε την καριέρα της!...

Η μακέτα του σκηνικού της έναρξης της επιθεώρησης
Και ο μήνας έχει εννιά
Από την ιστοσελίδα του Μουσείου του Γιώργου Ανεμογιάννη

Μακέτα του Γιώργου Ανεμογιάννη, μάλλον για την τελευταία σκηνή του έργου,
"Τα σφουγγαράδικα γυρίζουν".
Θα πρέπει να υπήρχε πάντως και ένα σκηνικό ακόμα
που αναπαριστά τη φουρτούνα που βουλιάζει κάποια από τα καΐκια...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1962: Η Αλίκη Βουγιουκλάκη στην Οδό Ονείρων

Στις 16 Ιουλίου 1962 οι απογευματινές αθηναϊκές εφημερίδες ασχολήθηκαν με τις τέσσερις έκτακτες εμφανίσεις που πραγματοποίησε η Αλίκη Βουγιουκλάκη στην παράσταση του Μάνου Χατζιδάκι Οδός Ονείρων το Σαββατοκύριακο 14 και 15 Ιουλίου. Η εμφάνιση της Βουγιουκλάκη αναγγέλθηκε στον Τύπο την Τετάρτη 11 Ιουλίου, ταυτόχρονα με την ανακοίνωση ότι ο Δημήτρης Χορν έπρεπε να απέχει από την παράσταση όλη την εβδομάδα επειδή οι φωνητικές του χορδές είχαν κουραστεί και οι γιατροί τού επέβαλαν αφωνία. Οπότε, ο Μάνος Χατζιδάκις αποφάσισε να καλύψει κάπως το κενό του Χορν φέρνοντας στην παράσταση την Αλίκη, η οποία ήταν εκείνο το διάστημα στενή του συνεργάτιδα: μόλις δύο μέρες νωρίτερα άλλωστε, στις 9 Ιουλίου, είχε ανακοινωθεί ότι Χατζιδάκις-Βουγιουκλάκη θα συνεργάζονταν τη χειμερινή περίοδο 1962-63 στο Κοτοπούλη-Ρεξ ανεβάζοντας το "πρώτο ελληνικό μιούζικαλ" (επρόκειτο για διασκευή του έργου του Μπ. Σω Καίσαρ και Κλεοπάτρα με τη συνεργασία επίσης του Αλέξη Σολομού και του Νίκου Γκάτσου).

Ο Μίνως Αργυράκης, σκηνογράφος της Οδού Ονείρων,
φιλοτέχνησε μια ειδική διαφήμιση για τις έκτακτες εμφανίσεις
της Αλίκης Βουγιουκλάκη στην παράσταση.

Οι τέσσερις εμφανίσεις της Αλίκης Βουγιουκλάκη στην Οδό Ονείρων ήταν μια μικρή παρένθεση ανάμεσα στα γυρίσματα δύο ταινιών της. Συγκεκριμένα, στις 12 Ιουλίου ολοκληρώθηκε το γύρισμα της ταινίας Αλίκη του Ρ. Ματέ (που ήταν η πρώτη και μοναδική απόπειρά της να κάνει διεθνή καριέρα), ενώ στις 16 Ιουλίου άρχισε το γύρισμα της ταινίας Το ταξίδι του Ντίνου Δημόπουλου. Την Παρασκευή 13 Ιουλίου λοιπόν, το πρωί, το απόγευμα και τη νύχτα, μετά τη βραδινή παράσταση της Οδού Ονείρων, η Αλίκη Βουγιουκλάκη βρέθηκε στη σκηνή του Μετροπόλιταν για να κάνει πρόβα μαζί με τη Ρένα Βλαχοπούλου: το δικό της νούμερο "Το όνειρο της οθόνης", στην πρώτη πράξη, επιλέχτηκε για να φιλοξενήσει την Εθνική Σταρ. Η Αλίκη θα εμφανιζόταν επίσης σε δύο σκηνές της δεύτερης πράξης. Όπως έγραψαν οι εφημερίδες, όλες οι εμφανίσεις της θα ήταν οργανικά δεμένες με την παράσταση, ενώ η νεαρή πρωταγωνίστρια θα φορούσε "ένα ειδικώς κατασκευασθέν βραδυνό μαύρο φόρεμα--μοντέλο του διασήμου Ελληνογάλλου ράπτου Ζαν Ντεσσέ". 

Όπως ήταν αναμενόμενο, οι εμφανίσεις της Αλίκης Βουγιουκλάκη κέντρισαν το ενδιαφέρον των θαυμαστριών και θαυμαστών της. Άλλωστε η ηθοποιός απείχε από το αθηναϊκό σανίδι όλη τη σεζόν 1961-62, αφού περιόδευε στην επαρχία με τον πρώτο προσωπικό της θίασο, ενώ ο μύθος της ενισχυόταν για το αθηναϊκό κοινό μέσα από τις κινηματογραφικές της επιτυχίες. Οπότε η ζήτηση για τις τέσσερις παραστάσεις της Οδού Ονείρων ήταν πολύ μεγάλη και δημιουργήθηκαν επεισόδια από θεατές που δεν κατάφεραν να εξασφαλίσουν μία θέση. Το εκτενέστερο ρεπορτάζ σχετικά με τις τέσσερις παραστάσεις δημοσιεύτηκε στην Απογευματινή.

ΚΑΤΑ ΤΑΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ

ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΕΙΣ ΤΟ "ΜΕΤΡΟΠΟΛΙΤΑΝ"

ΟΠΟΥ ΕΝΕΦΑΝΙΣΘΗ Η ΑΛΙΚΗ ΒΟΥΓΙΟΥΚΛΑΚΗ

300 ΘΕΑΤΑΙ ΑΝΕΜΕΝΟΝ ΝΑ ΕΙΣΕΛΘΟΥΝ

ΕΙΣ ΤΟ ΘΕΑΤΡΟΝ ΚΑΙΤΟΙ ΗΤΟ ΚΑΤΑΜΕΣΤΟΝ

ΕΧΡΕΙΑΣΘΗ Η ΠΑΡΕΜΒΑΣΙΣ ΤΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ ΔΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΛΥΣΙΝ ΤΟΥ ΠΛΗΘΟΥΣ

Η πρωταγωνίστρια του ελληνικού θεάτρου και κινηματογράφου δις Αλίκη Βουγιουκλάκη ενεφανίσθη εκτάκτως το Σάββατον και την Κυριακήν εις τα δύο παραστάσεις του θεάτρου "Μετροπόλιταν", όπου παίζεται η "Οδός Ονείρων" του Μάνου Χατζιδάκι. Αι εμφανίσεις της Αλίκης εσημείωσαν θριαμβευτικήν επιτυχίαν και το "Μετροπόλιταν" ήλθεν επικεφαλής όλων των θεάτρων εις τα εισπράξεις, το μεν Σάββατον με 54.000 δρχ., την δε Κυριακήν με 65.000 δρχ,

Ευθύς ως ηγγέλθη η είδησις ότι η εκλεκτή πρωταγωνίστρια επρόκειτο να εμφανισθή εις το "Μετροπόλιταν", πλήθη κόσμου έσπευσαν να εξασφαλίσουν εισιτήρια διά τας παραστάσεις του Σαββάτου και της Κυριακής, με αποτέλεσμα να συμπληρωθούν ταχέως όλες οι θέσεις.

Το Σάββατον το βράδυ εσημειώθησαν επεισόδια έμπροσθεν του θεάτρου, όπου συνεκεντρώθησαν περίπου 300 άτομα, τα οποία εζήτουν επιμόνως εισιτήρια και ήθελαν να εισέλθουν εις το κατάμεστον θέατρον. Ηκολούθησαν διάφορα μικροεπεισόδια και διαπληκτισμοί μεταξύ των και τελικώς ηναγκάσθη να επέμβη η αστυνομία διά να τους διαλύση.

Η δις Βουγιουκλάκη ηρμήνευσε διά πρώτην φοράν δύο τραγούδια του Μάνου Χατζιδάκι από την ταινία της "Αλίκη": το "Τραγούδι της σειρήνας" και τα "Θαλασσοπούλια". Ενεφανίσθη επίσης εις τον πρόλογον και τον επίλογον του έργου, σε κείμενα που έγραψεν ειδικώς δι' αυτήν ο Αλέξης Σολομός.

Το κοινόν επεφύλαξε θερμοτάτην υποδοχήν εις την εκλεκτήν Ελληνίδα πρωταγωνίστριαν και η ίδια εφαίνετο αρκετά συγκινημένη από τις ενθουσιώδεις εκδηλώσεις. Την ημέραν της πρεμιέρας της εστάλησαν εις την Αλίκην Βουγιουκλάκη πολλαί ανθοδέσμαι και πολλοί θαυμασταί της επερίμεναν μετά την παράστασιν, διά να της ζητήσουν αυτόγραφα.

Την χθεσινήν βραδυνήν παράστασιν της "Οδού των Ονείρων" με την Αλίκη Βουγιουκλάκη παρηκολούθησαν πολλοί επίσημοι, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος της Βουλής κ. Ροδόπουλος και ο πρώην Πρωθυπουργός κ. Τσαλδάρης, καθώς και πολλοί άνθρωποι των γραμμάτων και των τεχνών. Ο σκηνοθέτης της ταινίας "Αλίκη" κ. Ρούντυ Ματέ και ο σεναριογράφος κ. Τζωρτζ Σαιν Τζωρτζ παρηκολούθησαν επίσης την παράστασιν.

Η δις Βουγιουκλάκη, ερωτηθείσα σχετικώς με τας εμφανίσεις της εις το "Μετροπόλιταν", είπε:

--Είμαι πολύ ευχαριστημένη που έλαβα μέρος στην "Οδό των Ονείρων" που μου είχε αρέσει εξαιρετικά όταν την παρηκολούθησα ως θεατής. Είμαι επίσης ευχαριστημένη που μου δόθηκε η ευκαιρία να τραγουδήσω για πρώτη φορά τα τραγούδια της ταινίας μου "Αλίκη" υπό την διεύθυνσιν του Μάνου Χατζιδάκι.

Από αύριον εις το "Μετροπόλιταν" πρόκειται να επαναλάβη τας εμφανίσεις του ο Δημήτρης Χορν.

Απογευματινή, 16-7-1962

Θαυμάστριες και θαυμαστές της Αλίκης Βουγιουκλάκη,
έξω από το θέατρο Μετροπόλιταν,
ελπίζουν να μπορέσουν να δουν την παράσταση...

Για να έχουμε ένα μέτρο σύγκρισης αξίζει να αναφέρουμε τις εισπράξεις του Μετροπόλιταν το προηγούμενο Σαββατοκύριακο. Το Σάββατο 7 Ιουλίου είχε είσπραξη 39.564 δρχ. (1.266 θεατές) και κατέλαβε τη δεύτερη θέση στον πίνακα των εισπράξεων μετά την παραδοσιακή επιθεώρηση Να τι δεν είχες Αθήνα (με Ντορ-Ευθυμίου-Βρανά-Γκιωνάκη) που είχε είσπραξη 51.325 δρχ. (2.172 θεατές), ενώ η Όμορφη Πόλη του Μίκη Θεοδωράκη ήρθε τρίτη με είσπραξη 30.850 δρχ. (1.200 θεατές). Την Κυριακή 8 Ιουλίου το Μετροπόλιταν "έπεσε" στην τέταρτη θέση με 30.345 δρχ. (858 θεατές), ενώ τις πρώτες τρεις θέσεις κατέλαβαν το Να τι δεν είχες Αθήνα με 69.162 δρχ. (2.805 θεατές), το Απόψε διασκεδάζουμε (θίασος Βέμπο-Σταυρίδη-Λειβαδίτη) με 29.780 δρχ. (1.411 θεατές) και η Όμορφη πόλη με 31.802 δρχ. (1.087 θεατές). Με την εμφάνιση της Βουγιουκλάκη το Μετροπόλιταν ανέβηκε ξανά στη δεύτερη θέση  και το Σάββατο με 54.374 δρχ. (1.922 θεατές) και την Κυριακή με 64.930 δρχ. (1.884 θεατές--δεν ξέρω γιατί με λιγότερους θεατές η είσπραξη είναι μεγαλύτερη, πιθανώς η απογευματινή του Σαββάτου να είχε τιμές λαϊκής παράστασης).

Ο Γιώργος Χέλμης συγχαίρει
την Αλίκη Βουγιουκλάκη
για την εμφάνισή της στην Οδό Ονείρων.
"Δεν μπορώ να πιστέψω τόση ευτυχία"
δήλωνε μια εβδομάδα νωρίτερα στον Τύπο
όταν αναγγέλθηκε η εμφάνιση 
Βουγιουκλάκη-Χατζιδάκι
στο θέατρο Κοτοπούλη-Ρεξ

Εκτός από τους συντελεστές της ταινίας Αλίκη τη βραδυνή παράσταση της Κυριακής παρακολούθησαν η Μελίνα Μερκούρη και ο επιχειρηματίας του Ρεξ Γιώργος Χέλμης (σύζυγος της Μαρίκας Κοτοπούλη) που δήλωνε πανευτυχής για την επερχόμενη χειμερινή συνεργασία του με την Αλίκη Βουγιουκλάκη. Και οι δύο βρέθηκαν στο καμαρίνι της για να τη συγχαρούν. Οι εφημερίδες έγραψαν επίσης πως ο Δημήτρης Χορν έστειλε ανθοδέσμη στη Βουγιουκλάκη με τις ευχές του για καλή επιτυχία.

Από την Τρίτη 17 Ιουλίου ο Χορν επέστρεψε στην Οδό Ονείρων, όπως του συνέστησαν οι γιατροί του. Το βράδυ της 16ης Ιουλίου βρέθηκε στη σκηνή του Μετροπόλιταν για να προβάρει και πάλι τις σκηνές του--ενώ δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι θα παραμείνει στην παράσταση μέχρι τις 20 Αυγούστου, καθώς ήθελε να αφοσιωθεί στη συνέχεια στην προετοιμασία της χειμερινής του εξόρμησης στο θέατρο Κεντρικόν.

Ο επιχειρηματίας του Μετροπόλιταν Τάκης Μακρίδης, θέλοντας να ευχαριστήσει την Αλίκη Βουγιουκλάκη για την έκτακτη συμμετοχή της στην παράσταση, της πρόσφερε, σε "ειδική φιλική συγκέντρωση" στο σπίτι του Χατζιδάκι, "βαρύτιμη ταυτότητα από 'μασίφ' χρυσάφι" που έγραφε από τη μία πλευρά "Οδός Ονείρων--Μάνου Χατζιδάκι" και από την άλλη "Θέατρο Μετροπόλιταν--καλοκαίρι 1962". 

Έθνος. 14-7-1962

Μεγάλη η τύχη πάντως των 3.806 θεατών που παρακολούθησαν δύο μεγάλους μύθους του ελληνικού θεάματος στη μοναδική κοινή τους εμφάνιση... 

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1967: Η Ρένα εξομολογείται

Στις 15 Ιουλίου 1967 διαβάζουμε στη στήλη "Τα απόρρητα των στούντιο" της εφημερίδας Εμπρός:

Η ΡΕΝΑ ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ ΕΞΟΜΟΛΟΓΕΙΤΑΙ...

Κορυφαία βεντέττα της Μουσικής μας Σκηνής, η Ρένα Βλαχοπούλου λατρεύεται φανατικά από τους άπειρους θαυμαστάς της, που την αποθεώνουν κυριολεκτικά σε κάθε εμφάνισί της. Αναντικατάστατη και μοναδική, γοητεύει το κοινό με την έντονη προσωπικότητά της και άνετα θα μπορούσε να σταθή στα σανίδια του πιο δύσκολου θεάτρου του κόσμου.

ΚΥΡΙΑ στην ιδιωτική της ζωή, είναι ο ιδανικός τύπος της Ελληνίδας, με τις υποχρεώσεις και τις παραδόσεις, λέγοντας ότι...

ΤΟ ΣΠΙΤΙ, το Νοικοκυριό, είναι το χόμπυ της. 

ΟΙ ΣΥΝΑΔΕΛΦΟΙ ΤΗΣ την λατρεύουν και οι κουίντες γεμίζουν για να χαρούν όλοι το παίξιμό της.

ΠΑΘΟΣ. Δεν έχει κανένα.

ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ; Ανθρώπινες. Χρήσι ναι! Κατάχρησι όχι!

Ο ΓΑΜΟΣ! Ναι! Η οικογένεια, η θαλπωρή είναι αληθινή ευτυχία. Προσοχή όμως! Ποτέ γάμος από συμφέρον. Η Αγάπη πρέπει να είναι πάντα το κίνητρό του.

Η ΜΟΔΑ! Δεν πρέπει ποτέ να φτάνη σε ακρότητες. Ό,τι τονίζει την προσωπικότητα της Γυναίκας είναι κομψότης.

Ο ΕΡΩΤΑΣ: Αν είναι αληθινός, είναι το δώρο των θεών στους ανθρώπους.

ΘΑΥΜΑΖΕΙ... τον Όρσον Γουέλες και τη Βίβιαν Λη και όλους τους Έλληνες συναδέλφους της.

ΠΙΣΤΕΥΕΙ... ότι τα λεφτά δύσκολα βγαίνουν, αλλά εύκολα ξοδεύονται. Η φρόνησις και η σωστή σκέψις πρέπει να παίζουν πρώτο ρόλο στην περίπτωσι αυτή. 

ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΕΙ... τις νέες να μην επιδιώκουν να βγουν στο θέατρο αν δεν έχουν αληθινό ταλέντο. Και τη στάθμη του θεάτρου θα κατεβάση η παρουσία τους, αλλά και τη ζωή τους καταστρέφουν. Η χίμαιρα είναι επικίνδυνος σύμβουλος, ενώ η δημιουργία μιας οικογένειας με παιδιά θα τις οδηγήση στην αληθινή ευτυχία.

ΤΑΙΝΙΕΣ; Ναι! Θα την δούμε τον χειμώνα στις "Ζηλιάρα" και "Βίβα Ρένα".

ΘΙΑΣΑΡΧΙΣ και βεντέττα του Θεάτρου του Εθνικού Κήπου, αποθεώνεται κάθε βράδυ στην επιθεώρησι "Λουλουδισμένη Αθήνα".

Εμπρός, 15-7-1967

Κάποιες από τις απόψεις της ήταν, από παλιά, ελαφρώς συντηρητικές. Την αγαπήσαμε όμως γιατί, μεταξύ άλλων, ήξερε πώς να τις ανατρέπει στην πράξη...

Η Ρένα Βλαχοπούλου και ο Γιώργος Κωνσταντίνου
στην επιθεώρηση Λουλουδισμένη Αθήνα
στο Θέατρο του Εθνικού Κήπου το καλοκαίρι του 1967.
Φωτογραφία από το βιβλίο της Σπεράντζας Βρανά Επιθεώρηση, καψούρα μου
(εκδ. Γλάρος, 1985)

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1970: Περιοδεία στην Ευρώπη;

Στις 14 Ιουλίου 1970 διαβάζουμε στην εφημερίδα Τα Νέα:

Η ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ ΘΑ ΠΕΡΙΟΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ;

Η πρωταγωνίστρια του μουσικού θεάτρου Ρένα Βλαχοπούλου ενδέχεται να επιχειρήση, επικεφαλής μεγάλου θιάσου, την προσεχή χειμερινή περίοδο, περιοδεία σε ευρωπαϊκά κέντρα, για την ψυχαγωγία εγκατεστημένων εκεί Ελλήνων. Όλα θα εξαρτηθούν από την εξέλιξη των προτάσεων που έχει η δημοφιλέστατη πρωταγωνίστρια από δυο θεατρικούς επιχειρηματίες.

Τα Νέα, 14-7-1970

Η περιοδεία αυτή, άγνωστο για ποιους λόγους, δεν πραγματοποιήθηκε, καθώς η Ρένα συνέχισε τη συνεργασία της με τον Βασίλη Μπουρνέλλη και εμφανίστηκε στο Ακροπόλ τη χειμερινή σεζόν 1970-71 (με τα επεισοδιακά ανεβάσματα των επιθεωρήσεων Έρχονται δεν έρχονται και Λέγονται δεν λέγονται). Από όσο γνωρίζω, η Ρένα δεν περιόδευσε σε ευρωπαϊκές πόλεις στην καριέρα της (εκτός αν μου έχει διαφύγει κάτι), καθώς στις εκτός Ελλάδας περιοδείες της έπαιξε στην Αυστραλία το 1973 και στις ΗΠΑ το 1983 και το 1986...

Η Ρένα Βλαχοπούλου το καλοκαίρι του 1970
στα γυρίσματα της ταινίας Μια Ελληνίδα στο χαρέμι.
Φωτογραφία από την ιστοσελίδα της Φίνος Φιλμ

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1959: Στο Λαϊκό Πανηγύρι της Χ.Ε.Ν.

Στις 13 Ιουλίου 1959 διαβάζουμε στην εφημερίδα Τα Νέα:

ΑΠΟΨΕ Η ΡΕΝΑ ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΑΝΗΓΥΡΙ ΤΗΣ Χ.Ε.Ν.

Στο μεγάλο "Λαϊκό Πανηγύρι" της Χ.Ε.Ν., που συνεχίζεται με επιτυχία στο Άλσος Κηφισιάς, εμφανίζονται κάθε βράδυ, στο ειδικά διαμορφωμένο θέατρο 2.200 θέσεων, τα δημοφιλέστερα αστέρια του ελληνικού τραγουδιού. Απόψε θα τραγουδήση η βεντέττα του ελαφρού μουσικού θεάτρου Ρένα Βλαχοπούλου.

Τα Νέα, 13-7-1959

"Ανωτέρω εικονίζεται η αισθητικώτατα διακοσμημένη
και φαντασμαγορικά φωτισμένη είσοδος του 'Πανηγυριού'
με τον μυκονιάτικο μύλο" έγραφε η λεζάντα της Απογευματινής
στις 15 Ιουλίου 1959

Το "Λαϊκό Πανηγύρι" της Χ.Ε.Ν. (Χριστιανικής Ένωσης Νεανίδων) λειτουργούσε καθημερινά από τις 10.00 π.μ. ως τη 1.00 μ.μ. και από τις 5.30μμ ως τη 1.00πμ. Τις απογευματινές και βραδινές ώρες παρουσιαζόταν "ένα ποικίλον καλλιτεχνικόν και ψυχαγωγικόν πρόγραμμα διαρκείας 5 και πλέον ωρών και "πρωτότυποι και χαριτωμένοι διαγωνισμοί επιδεξιότητος", ενώ καθημερινά γίνονταν και κληρώσεις δώρων. Δεν κατάφερα δυστυχώς να εντοπίσω κάποια φωτογραφία από την εμφάνιση της Ρένας Βλαχοπούλου στο πανηγύρι της Χ.Ε.Ν., βρήκα όμως μια φωτογραφία της άλλης Ρένας του μουσικού μας θέατρου, της Ρένας Ντορ, που δημοσιεύτηκε σε αρκετές εφημερίδες στις 9 Ιουλίου. Σύμφωνα με τη λεζάντα, η Ρένα Ντορ εμφανιζόταν κάθε βράδυ στο πανηγύρι της Χ.Ε.Ν. εκτελώντας σατιρικές παρλάτες του Κώστα Πρετεντέρη.

 

Έθνος, 9-7-1959

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1958: Στο Κάιρο για μια βραδιά...

Στις 12 Ιουλίου 1958 η Ρένα Βλαχοπούλου εμφανίστηκε για ένα και μόνο βράδυ στο Κάιρο, στη χοροεσπερίδα του Ελληνικού Ναυτικού Ομίλου της πόλης. Υποθέτω ότι για να μετακινηθεί από την Αθήνα για μία μόνο εμφάνιση, η αμοιβή που δόθηκε στη Ρένα θα ήταν κάτι παραπάνω από ικανοποιητική (ελπίζω να μην "έβαλε μέσα" τον Όμιλο!)... Η Ρένα τραγούδησε στο κέντρο Auberge des Pyramides, στο οποίο είχε πραγματικά θριαμβεύσει με τον Γιάννη Σπάρτακο τη σεζόν 1946-47 (ενώ βρέθηκε ξανά στο Κάιρο και τη σεζόν 1953-54 στο πλαίσιο της περιοδείας της με έναν μεγάλο μουσικό θίασο, όπως έχουμε ήδη δει...).

Η εφημερίδα Ταχυδρόμος-Ομόνοια της Αλεξάνδρειας διαφήμιζε την εμφάνισή της ολόκληρη την εβδομάδα πριν τον χορό.

"Ένδυμα κατά βούλησιν": βολικό!... 

Δεν μπόρεσα, μέχρι στιγμής, να εντοπίσω κάποια καϊρινή εφημερίδα της περιόδου εκείνης, οπότε θα αρκεστούμε στο ρεπορτάζ της καϊρινής στήλης του Ταχυδρόμου.

Όπως ανεμένετο, η επιτυχία του μεγάλου ετησίου χορού του Ελληνικού Ναυτικού Ομίλου Καΐρου υπήρξεν εξαιρετική. Συνεκέντρωσε, παρ' όλο ότι ο Ιούλιος θεωρείται ακατάλληλος διά τους Σωματειακούς χορούς, πολυάριθμο και εκλεκτό κοινό της Ελληνικής παροικίας. Οφείλεται η επιτυχία του σε πολλούς παράγοντας και ιδιαίτερα στο άξιο Διοικητικό Συμβούλιο του ΕΝΟΚ, το οποίον εν τη επιθυμία του να τονώση αφ' ενός τα οικονομικά του Ομίλου και να χαρίση στην παροικία μια αξέχαστη βραδυά, ειργάσθη με πολύ ζήλο και χωρίς να σκεφθή τα έξοδα, προχώρησε σε πρωτοβουλίες. Το εκλεκτό κέντρο της πόλεώς μας AUBERGE DES PYRAMIDES, πρόθυμο σαν πάντοτε, διέθεσε τους δροσερούς του κήπους, όπου το περασμένο Σάββατο εδόθη ο χορός του Ελληνικού Ναυτικού Ομίλου. Η ευχάριστη ορχήστρα του κέντρου GAYO BACHERANO, με τραγουδιστάς τους Ντίνο, Ρέντζο και Κιγκ Κούκι, σκόρπισε την ευθυμία. Το καλλιτεχνικό πρόγραμμα σαν πάντοτε εκλεκτό. Ιδιαίτερα το Ισπανικό μπαλλέτο PACITA TOMAS, διάσημο σ' όλον τον κόσμο, παρουσίασε ένα υπέροχο θέαμα τραγουδιού και χορού διαρκείας πλέον της ημισείας ώρας που το διέκρινε η πρωτοτυπία, η ωραιότητα και μια υπέροχη αρμονία που χειροκροτήθηκε με πολύν ενθουσιασμό. Ανατολίτικοι χοροί κι ακροβασίες συνεπλήρωναν το πρόγραμμα. Η υπηρεσία και το κυλικείον της Ωμπέρζ περιποιητικό και διαλεγμένο.

Η έκπληξις της βραδυάς, που οφείλεται στην πρωτοβουλία του Διοικητικού Συμβουλίου, ήταν η διάσημη κι αγαπητή τραγουδίστρια της Αθήνας Ρένα Βλαχοπούλου και ήλθε ειδικώς και μόνον διά τον χορόν του ΕΝΟΚ. Η πιο γλυκειά μας τραγουδίστρια, που το κοινόν μας εχειροκρότησε και στο παρελθόν, πάντοτε υπέροχη στο τραγούδι της, τραγούδησε όλες τις τελευταίες αθηναϊκές επιτυχίες. Το ακροατήριο την χειροκρότησε παρατεταμένα και πλειστάκις την εκάλεσε στο βήμα για να τραγουδήση έτσι όπως ξέρει να τραγουδά και να χρωματίζη η Ρένα Βλαχοπούλου το "Ομόνοια Πλας", το "Τι είναι αυτό που το λένε αγάπη" κι άλλα ωραιότατα τραγούδια του Ελληνικού ρεπερτορίου. Πλουσιώτατο κάνιστρο ανθέων της προσεφέρθη επί τη ευκαιρία της εμφανίσεώς της.

Το Συμβούλιο (...) ήταν σύσσωμο παρόν στην χορεσπερίδα, η οποία εστέφθη υπό επιτυχίας, χάρις εις τους κόπους και τας προσπαθείας των. Τόμπολα, κυκλοφορήσασα, ηγοράσθη και εκερδήθησαν υπό των τυχερών της βραδυάς πλούσια και αξίας δώρα.

Ο Ελληνικός Ναυτικός Όμιλος Καΐρου, ιδρυθείς το 1930, μέλος της Αιγυπτιακής Κωπηλατικής Ομοσπονδίας και της Ελληνικής Κωπηλατικής Ομοσπονδίας με σεβαστό αριθμόν μελών, με πολλάς νίκας εις τους Παναιγυπτίους και Πανελληνίους αγώνας, με άξια και καλά κωπηλατικά στελέχη, που τιμούν τα Ελληνικά χρώματα στους ναυτικούς αγώνας, με τον χορόν του βρήκεν εις την υποστήριξι και την προσέλευσι της παροικίας μίαν επίσημον αναγνώρισιν των προσπαθειών και του ωραίου του αθλητικού έργου.

Ταχυδρόμος-Ομόνοια, 14-7-1958

Τελικά, αν μου δινόταν η ευκαιρία να ταξιδέψω πίσω στον χρόνο για να δω τη Ρένα Βλαχοπούλου σε μια ζωντανή της τραγουδιστική εμφάνιση, δεν ξέρω ποια πόλη θα επέλεγα: Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Κωνσταντινούπολη, Αλεξάνδρεια, Κάιρο, Λευκωσία, Νέα Υόρκη ή κάποια άλλη πόλη κάποιας αμερικανικής πολιτείας;...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1941: Στο ραδιόφωνο, ένα καλοκαιρινό κατοχικό βράδυ

Στις 11 Ιουλίου 1941, στις 23.15 η Ρένα Βλαχοπούλου τραγούδησε στο ραδιόφωνο με τη συνοδεία της Νέας Αθηναϊκής Ορχήστρας. 

Ποιος διηύθυνε τη Νέα Αθηναϊκή Ορχήστρα και τι τραγούδησε η Ρένα εκείνο το βράδυ δεν θα το μάθουμε ποτέ. Αποφάσισα όμως να σταθώ σε αυτή τη ραδιοφωνική της παρουσία, γιατί ενδέχεται να ήταν η πρώτη της. Λέω "ενδέχεται" γιατί η πληροφορία προέρχεται από την ίδια τη Ρένα και η μνήμη της δεν ήταν ποτέ αξιόπιστος μάρτυρας--και αυτό, φοβάμαι, πως δεν ίσχυε μόνο για την ωριμότητά της αλλά και για τα... μικράτα της. Έτσι, δυο χρόνια μετά από αυτή την εκπομπή, τον Ιούλιο του 1943, το περιοδικό Το ραδιόφωνον, που αποτελούσε στα χρόνια της Κατοχής την επίσημη πηγή πληροφόρησης για τις ραδιοφωνικές εκπομπές της Ανώνυμης Εταιρίας Ραδιοφωνικών Εκπομπών (ΑΕΡΕ), δημοσίευε τις αναμνήσεις γνωστών ηθοποιών και τραγουδιστριών από την πρώτη τους συμμετοχή σε ραδιοφωνική εκπομπή. Στο τεύχος που κυκλοφόρησε στις 18 Ιουλίου 1943 φιλοξενήθηκαν οι αναμνήσεις της Ελένης Παπαδάκη, του Ορέστη Μακρή και της Ρένας Βλαχοπούλου. Ενδιαφέρουσα η εισαγωγή του ρεπορτάζ: 

Πόσες αλήθεια ευχάριστες ώρες δεν μας έχουν χαρίσει από το ραδιόφωνο οι «άσσοι» τόσο του ελαφρού μουσικού θεάτρου όσο και του δραματικού... Δεν κάνουμε τίποτ’ άλλο: Ύστερα από ένα καλό γεύμα ή όταν έχουμε μια φιλική συντροφιά στο σπίτι μας, γυρίζουμε το κουμπί του ραδιοφώνου κι αμέσως έχουμε το θέατρο στο δωμάτιό μας. Όλος ο θίασος επί σκηνής. Αρχίζουμε! Σαν τι θέλετε να ακούσετε; Τον Μαυρέα στις μεγαλύτερες επιτυχίες του, τον Μακρή πάντοτε μεθυσμένο; Τη Ρένα Βλαχοπούλου στα μοντέρνα τραγουδάκια της; Τον Βεάκη σε διαλεχτούς ρόλους του; Την Παπαδάκη, τον Κυριακό, την Νέζερ, τον Κοκκίνη, τον Φιλιππίδη, τον Ιατρίδη, την Αρώνη και τόσους άλλους σε χαριτωμένα σκετς; 

Κι εμείς βέβαια τους ακούμε καθισμένοι στις αναπαυτικές πολυθρόνες μας. Αυτοί όμως οι ηθοποιοί που μπαίνουν στην ειδική αίθουσα των εκπομπών για ν’ αρχίσουν την μετάδοσι του προγράμματός των, τι αισθάνονται; Τους συγκινεί το γεγονός ότι εκείνη τη στιγμή πρόκειται να τους ακούσουν χιλιάδες και χιλιάδες ακροατών; Παθαίνουν τρακ μπροστά στο μικρόφωνο; Κι ακόμη ποια άρα γε να ήτανε η πρώτη τους ραδιοφωνική εκπομπή; Την θυμούνται με συγκίνησι;

Φυσικά δεν μπορούμε να μη χαμογελάσουμε πικρά όταν διαβάζουμε σήμερα τη φράση "μετά από ένα καλό γεύμα", αν αναλογιστούμε τις συνθήκες της ζωής στα χρόνια της Κατοχής. Ωστόσο όσον αφορά την καλλιτεχνική ζωή της Αθήνας, παίρνουμε μια καλή εικόνα για τα ονόματα που κυριαρχούσαν εκείνα τα χρόνια. 

Στο κείμενο παρουσιάζονται αρχικά οι αναμνήσεις της Ελένης Παπαδάκη, της μεγάλης ηθοποιού που χάθηκε αμέσως μετά τον πόλεμο, στα Δεκεμβριανά. Δίνεται ελαφρώς μεγαλύτερη έκταση στα δικά της λόγια, ίσως επειδή ήταν εκπρόσωπος του "σοβαρού" δραματικού θεάτρου, ίσως επειδή έλεγαν τότε ότι ήταν ευνοούμενη των αρχών Κατοχής. Η Ελένη Παπαδάκη "[σ]αν να περίμενε ότι θα ερχότανε κάποτε η στιγμή να εκφράση τα περίεργα αισθήματα πούνιωσε στην πρώτη της γνωριμία με το μικρόφωνο του ραδιοφωνικού μας σταθμού. Γι’ αυτό και οι ερωτήσεις μας την ενθουσιάζουν". Θυμάται ότι η πρώτη της εκπομπή ήταν πάντως ένα αφιέρωμα στο ελαφρό μουσικό θέατρο, στην αναβίωση της παλιάς επιθεώρησης μαζί με τον Μήτσο Μυράτ και τον Ορέστη Μακρή. Λέει ότι το τρακ στο ραδιόφωνο είναι μεγαλύτερο από ό,τι στο θέατρο, γιατί στο θέατρο "οι θεαταί είναι μπροστά σου, τους βλέπεις, παρακολουθείς στην έκφρασί τους το πώς δέχονται την προσπάθειά σου, τους ψυχολογείς, έρχεσαι σε μια ψυχική επαφή μαζί τους, ο ενθουσιασμός τους σ’ εμψυχώνει, η πιθανή πάλι αδιαφορία τους σου δίνει μια καμτσικιά στα νεύρα και εντείνοντας τις δυνάμεις σου προσπαθείς να τους κερδίσης. Ενώ στο ραδιόφωνο δεν βλέπεις τίποτε". Η Παπαδάκη αναφέρει ακόμα ότι γνώρισε και την εμπειρία της τηλεόρασης μαζί με την Κατίνα Παξινού σε μια περιοδεία του Εθνικού Θεάτρου στην Ευρώπη. Εκεί το τρακ ήταν σαφώς μεγαλύτερο.

Στη συνέχεια παρουσιάζονται οι αναμνήσεις του Ορέστη Μακρή. Θυμάται κι εκείνος την αναβίωση των παλιών επιθεωρήσεων στην οποία αναφέρεται και η Παπαδάκη: "Στην αρχή συγκινήθηκα λίγο, αλλά βλέπεις είμαστε πολλοί μαζί και παίρναμε θάρρος με τα μάτια...". Ωστόσο, λέει πως δεν ένιωθε πρωτάρης γιατί αρκετά χρόνια πριν γίνει δημοφιλής ως μεθύστακας, ηχογραφούσε τραγούδια για τη δισκογραφία ως τενόρος (και είναι πραγματικά υπέροχος σε αυτές τις ηχογραφήσεις που σώζονται: "Μικρή μου Ρεζεντά", "Λεϊλά" και άλλες!).

Τελευταία μιλάει η Ρένα Βλαχοπούλου:

Η ΡΕΝΑ ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΙΧΟΥΡΓΕΙ 

Κομψή, ροδομάγουλη, χαριτωμένη η βασίλισσα της τζαζ, η κ. Ρένα Βλαχοπούλου, πηγαίνει στο "Λυρικόν" για βραδυνή παράστασι. Τραγουδάει στα διαλείμματα του "Στραβόξυλου" μέσα σε θύελλα χειροκροτημάτων τα ιδιότυπα τραγούδια της. Τη σταματάμε για λίγο και της ζητάμε να μας απαντήση στα ερωτήματά μας... Χαμογελάει σαν να της θυμίζουμε κάτι διασκεδαστικό.

—Ναι βέβαια, είχα τρακ, μεγάλη συγκίνησι στο πρώτο τραγούδι που τραγούδησα τον Ιούλιο του 1941 στο ραδιόφωνο. Φοβήθηκα λίγο, άρχισα να τρέμω. Θυμάμαι μάλιστα ότι ξέχασα τα λόγια του και άρχισα να προχωρώ με δικά μου λόγια... Δεν ξέρω πώς τα κατάφερα, πάντως ενώ το τραγούδι έλεγε στην αρχή για καλοκαιρινή νύχτα και φεγγάρι στο τέλος τόβγαλα να βρέχη, να βρέχη, πολύ... Δεν θυμάμαι τι έλεγα. Τα είχα τόσο χαμένα...

—Και σας συμβαίνει μήπως και στο θέατρο αυτό;

—Βέβαια. Ξεχνάω πολλές φορές τα λόγια, θυμάμαι όμως το σκοπό και συνεχίζω το τραγούδι μου σε δικούς μου στίχους! [Σημείωση του Rena Fan: Ευτυχώς αργότερα εφευρέθηκε το... πλέι μπακ...]

Αν λοιπόν αυτές οι αναμνήσεις της Ρένας... ισχύουν πιθανώς σαν σήμερα να πρωτοακούστηκε ζωντανά από το ραδιόφωνο. Και λέω ζωντανά, γιατί είχε ήδη προλάβει να ηχογραφήσει πέντε τραγούδια στη δισκογραφία των 78 στροφών προτού κλείσει το εργοστάσιο δίσκων με την είσοδο των Γερμανών, τα οποία υποθέτω παίζονταν και στο ραδιόφωνο. Ωστόσο, θεωρώ πιθανότερο η Ρένα να είχε συμμετάσχει σε ζωντανή ραδιοφωνική εκπομπή νωρίτερα. Τον Ιούλιο του 1941 είχε ήδη συμπληρώσει ένα χρόνο στο αθηναϊκό καλλιτεχνικό στερέωμα, το όνομά της είχε ήδη ακουστεί από τις πρώτες της εμφανίσεις στην Αρζεντίνα και την Όαση, ο πρώτος δίσκος ήρθε πολύ γρήγορα, και, στη συνέχεια, με την κήρυξη του ελληνοϊταλικού πολέμου, διαβάζουμε σε άρθρα περιοδικών το όνομά της ανάμεσα στα ονόματα των τραγουδιστριών που ψυχαγωγούσαν τον λαό της πρωτεύουσας τραγουδώντας πολεμικά τραγούδια είτε στο ραδιόφωνο είτε στα νοσοκομεία. Οπότε δεν αποκλείεται η Ρένα να εννοούσε ότι πρωτοακούστηκε στο ραδιόφωνο τον Ιούλιο του 1940 και όχι του 1941. Μπορεί όμως και να ήθελε ήδη από τότε να... μικρύνει χρονικά την καριέρα της...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1953: Πουλιά στον αέρα

Στις 10 Ιουλίου 1953 η Ρένα Βλαχοπούλου εμφανιζόταν, πάντα ως τραγουδίστρια, στην επιθεώρηση του θεάτρου Περοκέ Πουλιά στον αέρα. Η πρεμιέρα της επιθεώρησης είχε δοθεί στις 23 Μαΐου. Παρόλο που τα αθηναϊκά βράδια ήταν ακόμα κρύα και ο βροχερός καιρός απειλούσε τα σχέδια των επιχειρηματιών για τις θερινές τους πρεμιέρες, το Περοκέ διέθετε στέγη σε περίπτωση βροχής. Έτσι ο θίασος με επικεφαλής την Καίτη Ντιριντάουα, τον Μίμη Κοκκίνη, την Μπέμπα Δόξα, τον Κυριάκο Μαυρέα και τον Κώστα Δούκα, με έκτακτη εμφάνιση της Κούλας Νικολαΐδου και τη συνεργασία της Πόπης Άλβα και της Γεωργίας Βασιλειάδου και τον Γιάννη Γκιωνάκη ξεκίνησε τις παραστάσεις της επιθεώρησης που έγραψαν ο Δημήτρης Γιαννουκάκης και ο Γιώργος Γιαννακόπουλος σε μουσική του Μίμη Κατριβάνου. 

Η Ρένα Βλαχοπούλου δεν εμφανιζόταν στα Πουλιά στον αέρα από την αρχή των παραστάσεων. Τρεις μέρες μετά την πρεμιέρα γράφτηκε ότι ο επιχειρηματίας του Περοκέ Τζων Αρνίδης της πρότεινε να συνεργαστεί με τον θίασο και παρόλο που εξαρχής η ίδια ήταν θετική, οι διαπραγματεύσεις φαίνεται πως άργησαν να ολοκληρωθούν, αφού η Ρένα ξεκίνησε τις εμφανίσεις της στις 17 Ιουνίου. 

"Αττραξιόν η Βασίλισσα
του Μοντέρνου Τραγουδιού".
Έτσι διαφημίστηκε στις 17 Ιουνίου 1953
η ένταξη της Ρένας Βλαχοπούλου
στον θίασο του Περοκέ...

Σύμφωνα με το πρόγραμμα η Ρένα δεν ερμήνευε τραγούδια του Κατριβάνου όπως η Κούλα Νικολαΐδου που έλεγε το "Όπως με ξέχασες θα σε ξεχάσω" και το "Τι μου κολλάς". Αντίθετα η Ρένα "έφερε" το δικό της ρεπερτόριο στη σκηνή του Περοκέ, αφού τραγουδούσε μια ξένη επιτυχία της εποχής, το "Papaveri e papere" που αποδόθηκε στα ελληνικά από τον Πωλ Μενεστρέλ ως "Γαμπρό για να βρεις κόρη μου, για κοίτα" (στην παρτιτούρα του τραγουδιού υπάρχει η φωτογραφία της Ρένας αλλά και του Πιέρρο Λοβάτι--σώζονται ηχογραφήσεις του τραγουδιού με τη Ζωή Κουρούκλη και τη Φραντζέσκα Ιακωβίδου). Τραγουδούσε όμως και το αρχοντορεμπέτικο "Θα σου δώσω τα παπούτσια σου στο χέρι" των Κώστα Καπνίση και Πέτρου Γιαννακού που είχε ήδη λανσάρει μαζί με τον Τώνη Μαρούδα νωρίτερα εκείνο το καλοκαίρι στη Σπηλιά του Παρασκευά.

Ιούνιος του 1953:
η Ρένα Βλαχοπούλου
στη σκηνή του Περοκέ.

Η επιθεώρηση Πουλιά στον αέρα, παρόλο που διέθετε ένα μεγάλο επιτελείο ηθοποιών, το εκρηκτικό χορευτικό ζευγάρι Γιάννη Φλερύ-Λίντα Άλμα, πλούσιες σκηνογραφίες του Στέλιου Δόξα και κοστούμια του Σκαλιντώ, φαίνεται πως δεν ευτύχησε από πλευράς κειμένων. Ο Αχιλλέας Μαμάκης έγραψε μάλιστα πως "κανένα νούμερο δεν εσημείωσεν επιτυχία κειμένου" με εξαίρεση το σκετς του Κώστα Δούκα "Εις αναζήτησιν ησυχίας" (αν και το θέμα του ήταν κοινότοπο). Τα νούμερα "πέρασαν ή στάθηκαν" και όσα είχαν επιτυχία την όφειλαν στην προσωπικότητα των ηθοποιών που τα παρουσίαζαν. Παρά το "άφθονο κείμενο--η παράστασις περνά τις τρεις ώρες" και τα "χίλια δυο θέματα" που θίγονται, γράφει ο Μαμάκης, "τα πνευματώδη σπινθηρίσματα μετριούνται στα δάχτυλα". Αξιοπερίεργο θεωρεί ο παντοδύναμος δημοσιογράφος το ότι οι Γιαννουκάκης-Γιαννακόπουλος δεν εκμεταλλεύτηκαν ούτε τους ηθοποιούς αλλά ούτε και τις ίδιες τις ιδέες τους:

Γιατί είχαν την πολύ επιτυχημένη έμπνευσι να παρουσιάσουν στο φινάλε μια παιδούπολι στον ΟΗΕ και να επιχειρήσουν σάτιρα επάνω στα διεθνή γεγονότα παρουσιάζοντας τα στελέχη του θιάσου σαν παιδιά από τα διάφορα μέρη της Γης. Ωραία σκέψις που συνδυάσθηκε μ' αισθητική εμφάνισι του συνόλου, θαυμάσιοι ως στίχος οι έμμετεροι διάλογοι και καλοδιαλεγμένες οι υπομνήσεις των διεθνών διαφορών συσχετισμένες με τα διάφορα παιγνίδια του παιδόκοσμου. Εν τούτοις, το συνολικό αποτέλεσμα είνε απλώς συμπαθητική φλυαρία και χιουμοριστική προσπάθεια χωρίς ικανοποιητικούς καρπούς. Λείπει η σπιρτάδα, η εξυπνάδα. Δεν υπάρχουν επιτυχημένοι σατιρικοί μύδροι.

Επίσης ο Μαμάκης αναφέρθηκε στη μουσική του Κατριβάνου, την οποία χαρακτήρισε "ενδιαφέρουσα στο είδος της ... αν και το μελωδικό της στυλ έρχεται σε κάποια αντίθεσι με τις τωρινές συνήθειες του μεγάλου Κοινού". 

Το θιασαρχικό σχήμα του Περοκέ

Η κριτική του Μαμάκη προκάλεσε σειρά... επιστολών στις εφημερίδες. Ο Χρήστος Χαιρόπουλος με αφορμή το σχόλιο για τις τωρινές μουσικές συνήθειες του κοινού, βρήκε την ευκαιρία να διαμαρτυρηθεί, τόσο στο Έθνος, στο οποίο έγραφε καθημερινά, όσο και στην Αθηναϊκή, για το μουσικό κλίμα της εποχής που ευνοεί είτε τις παραφωνίες της τζαζ είτε τα ρεμπέτικα τραγούδια, παραγκωνίζοντας τη μελωδία. Μια μέρα μετά ο σκηνογράφος Γιώργος Ανεμογιάννης έστειλε επιστολή στο Έθνος για να διαμαρτυρηθεί για τις περσινές διακηρύξεις του Δημήτρη Γιαννουκάκη, ο οποίος τασσόταν το 1952 υπέρ του πνευματώδους κειμένου μιας επιθεώρησης και κατά του σκηνικού πλούτου, τον οποίο καθιέρωσε ο Ανεμογιάννης στο θέατρο Βέμπο από το 1950 με το Βίρα τις άγκυρες. Οπότε, γράφει ο Ανεμογιάννης, περίμενε να δει στο Περοκέ μια επιθεώρηση πνευματώδη παιγμένη μπροστά σε ένα απέριττο ριντό. Αντ' αυτού είδε μια επιθεώρηση με φανερή την προσπάθεια επίδειξης θεαματικού πλούτου και με κείμενα που απέφυγε να κρίνει ο ίδιος, αλλά παρέπεμψε στη γνώμη του Μαμάκη...

Σε απάντηση στους Μαμάκη και Ανεμογιάννη, ο Δημήτρης Γιαννουκάκης έστειλε επιστολή σε πρωινή εφημερίδα, στην οποία, φαίνεται, απέδωσε στον Μαμάκη φθόνο, γιατί είχε προ 20ετίας γράψει μια επιθεώρηση που ήταν αποτυχία. Σε αυτό ο Μαμάκης απάντησε: "Λησμονεί όμως ότι εγώ δεν ξανάγραψα ύστερα από την αποτυχία. Εκείνος όμως δυστυχώς παρά τις αποτυχίες του επιμένει να γράφη". Για τον δε Ανεμογιάννη ο Γιαννουκάκης έγραψε ότι το θέαμα του Ανεμογιάννη πλήττει όχι μόνο το χιούμορ "αλλά και ολόκληρη την επιχείρησι της Σοφίας Βέμπο, γιατί με το να έχη δυο χρονιές τον Ανεμογιάννη σκηνογράφο της η Βέμπο, δεν μπόρεσε να κάνη τρίτη χρονιά θίασο. Την βούλιαξε ο Ανεμογιάννης". Οπότε η Σοφία Βέμπο (ή πιθανότατα ο Μίμης Τραϊφόρος) ανέλαβε να απαντήσει για λογιαρασμό του θεάτρου της αλλά και του σκηνογράφου στέλνοντας επίσης μια επιστολή στο Έθνος, στην οποία τονίζει πως η επιχείρησή της δεν βούλιαξε ούτε πρόκειται να βουλιάξει και θυμίζει ότι τον Ανεμογιάννη τον είχε συνεργάτη τις τρεις προηγούμενες χρονιές και θα τον έχει και για τέταρτη. Προσθέτει μάλιστα "χωρίς φόβο και πάθος" πως οι επιθεωρήσεις που ανέβασε στο θέατρό της "κατά ένα μεγάλο ποσοστό, οφείλουν τη θριαμβευτική επιτυχία τους στις σκηνογραφικές του δημιουργίες". Διαμαρτύρεται λοιπόν για την αδικία σε βάρος του συνεργάτη της μια και πιστεύει "πως δεν είνε σωστό τα προσωπικά συμφέροντά μας να μας οδηγούν σε πράξεις που θίγουν καλλιτεχνικά τους όσους ανθρώπους με ταλέντο διαθέτει το ελληνικό Θέατρο".

Η Καίτη Ντιριντάουα και ο Κυριάκος Μαυρέας
στις πρόβες της επιθεώρησης
Πουλιά στον αέρα
Πηγή: Έθνος, 23-5-1953

Όμορφος κόσμος το (επιθεωρησιακό) θέατρο, αγγελικά πλασμένος... Τελικά ο Τζων Αρνίδης έπεισε τον Ανεμογιάννη να συνεργαστεί με το θέατρο Περοκέ στην επιθεώρηση Και ο μήνας έχει εννιά που διαδέχτηκε τα Πουλιά στον αέρα, τα οποία άντεξαν για ενάμιση μήνα, σε ένα δύσκολο θεατρικό καλοκαίρι για όλα τα θέατρα, πρόζας και μουσικά--με εξαίρεση το θέατρο Ακροπόλ που θριάμβευε με την επιθεώρηση Τριάντα το δολάριο... Με το Και ο μήνας έχει εννιά, όμως, θα ασχοληθούμε άλλη φορά...

Το εξώφυλλο του προγράμματος της επιθεώρησης
Πουλιά στον αέρα
από την ιστοσελίδα του Facebook Μουσικό Θέατρο
του ηθοποιού και χορευτή Γιάννη Χριστόπουλου

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

  

Σαν σήμερα το 1959: Στη Βραδιά του Ηθοποιού με καλεσμένο τον Georges Guétary

Στις 9 Ιουλίου 1959 η Ρένα Βλαχοπούλου συμμετείχε στη Βραδιά του Ηθοποιού, που δόθηκε στο κοσμικό κέντρο Αστέρια. Επίσημος καλεσμένος της βραδιάς ήταν ο διάσημος τραγουδιστής ελληνική καταγωγής Georges Guétary. Το πληρέστερο ρεπορτάζ για το πρόγραμμα της βραδιάς δημοσιεύτηκε την επόμενη μέρα στα Νέα.

Χθες το βράδυ στο κοσμικό κέντρο της Γλυφάδας "Αστέρια" εδόθη με επιτυχία η "Βραδυά του Ηθοποιού", υπέρ του Ταμείου Προνοίας του Σωματείου Ηθοποιών, στην οποία εμφανίσθηκε και ο διάσημος Έλληνας τραγουδιστής Ζωρζ Γκεταρύ.

Στο καλλιτεχνικό πρόγραμμα της βραδυάς, εκτός από τον Ζωρζ Γκεταρύ, περιελαμβάνοντο και εμφανίσεις άλλων καλλιτεχνών. Το πρόγραμμα, τα κείμενα του οποίου έγραψε ο Γιώργος Γιαννακόπουλος, άρχισε με πρόλογο, που τον απέδωσαν η Αλέκα Κατσέλη και ο Δημήτρης Νικολαΐδης, και συνεχίσθηκε με χορευτικό των Βαρλάμου-Μαρίας ντε Πετρίλλιο, με τραγουδιστικό ποτ-πουρί από την Ρένα Βλαχοπούλου, με ένα νούμερο κοσμικού κουτσομπολιού από τους Λάμπρο Κωνσταντάρα και Ειρήνη Παππά, και με χιουμοριστικές "εντυπώσεις από τη Γερμανία" της Αλίκης Βουγιουκλάκη. Τους καλλιτέχνας παρουσίαζε ο εκλεκτός ηθοποιός Δημήτρης Νικολαΐδης, όλα δε τα νούμερα κατεχειροκροτήθησαν.

Ιδιαιτέρως όμως εχειροκροτήθη ο Ζωρζ Γκεταρύ, ο οποίος μεταξύ άλλων ετραγούδησε με πολύ μπρίο το περίφημο τραγουδάκι "Λα βι πας κουά κ' αν φας" από την οπερέττα "Πασίφικο". Το ρεφραίν του τραγουδιού, που ελληνικά πήρε τον τίτλο "Η ζωή μας είναι λίγη", τραγουδούσε όλο το κοινόν της χθεσινής βραδυάς. 

Ακόμα μεγαλύτερη επιτυχία εσημείωσε ο Ζωρζ Γκεταρύ στο ελληνικό δημοτικό τραγουδάκι "Νεραντζούλα φουντωτή" που η χαριτωμένη απόδοσίς του από τον διάσημο τραγουδιστή προεκάλεσε γενικό ενθουσιασμό.

Τα Νέα, 10-7-1959 

Από Τα Νέα, 10-7-1959

Στη βραδιά που συνεχίσθηκε με κέφι μέχρι τις πρωινές ώρες, παρέστησαν, όπως μας πληροφορεί το Έθνος, ο Υπουργός Εργασίας Δημητράτος, ο Υφυπουργός Εσωτερικών Καλατζής, ο Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου Παιδείας Καρμίρης, ο πρόεδρος της Εργατικής Εστίας Πλάτων Μεταξάς, ο πρόεδρος της Εταιρίας Ελλήνων Θεατρικών Συγγραφέων Γιώργος Ασημακόπουλος, ο πρόεδρος του Ταμείου Συντάξεως Ηθοποιών Κυριακόπουλος, ο Πέλος Κατσέλης, η Βάσω Μανωλίδου με τον Θεόδωρο Κρίτα, η Σοφία Βέμπο με τον Μίμη Τραϊφόρο και άλλες και άλλοι... Στο τέλος της βραδιάς ο Βασίλης Μεσολογγίτης, πρόεδρος τότε του ΣΕΗ (με το ψηφοδέλτιό του είχε εκλεγεί άλλωστε και η Ρένα Βλαχοπούλου στο Δ.Σ. του ΣΕΗ) ευχαρίστησε θερμά τον Guétary για την προσφορά του και το ενδιαφέρον του για το ΣΕΗ.

Από την Αυγή, 11-7-1959

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.