Σαν σήμερα το 1957: Στο Περοκέ;

Στις 26 Ιουλίου 1957 διαβάζουμε στη θεατρική στήλη της εφημερίδας Τα Νέα:

Η ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΟΚΕ;

Από χθες, κατόπιν συμφωνίας με τους θιασάρχας του "Περοκέ", διέκοψε τας εμφανίσεις στην επιθεώρηση Ελέφαντες και ψύλλοι η εξαίρετη τραγουδίστρια Μάγια Μελάγια.

Εις αντικατάστασίν της πληροφορούμεθα ότι το θέατρο θα εξασφαλίση την συνεργασία της δημοφιλούς βεντέττας Ρένας Βλαχοπούλου ή της Ζωζώς Σαπουντζάκη.

Τα Νέα, 26-7-1957

Από το αρχείο της Μπέμπας Δόξα, 
Τμήμα Παραστατικών Τεχνών,
ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ

Τελικά ούτε η Ρένα Βλαχοπούλου ούτε η Ζωζώ Σαπουντζάκη συνεργάστηκαν με τον θίασο του Περοκέ. Το πρόγραμμα της επιθεώρησης Ελέφαντες και ψύλλοι που βρίσκεται στο αρχείο της Μπέμπας Δόξα (παρόλο που η Δόξα δεν συμμετείχε στην παράσταση) που φυλάσσεται στο Τμήμα Παραστατικών Τεχνών του ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ μάς πληροφορεί ότι ρομαντζιέρα του θιάσου ήταν η Σουζάνα Πάλλανς (που ενδεχομένως να πρόκειται για τη Σουζάνα Πάλλα, όνομα που συνάντησα και στις διαφημίσεις κάποιων κέντρων της ίδιας περιόδου).

Φωτογραφία από το πρόγραμμα της επιθεώρησης
Ελέφαντες και ψύλλοι.

Από το αρχείο της Μπέμπας Δόξα, 
Τμήμα Παραστατικών Τεχνών,
ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ

Αξίζει να αναφέρουμε ότι στο πρόγραμμα αναγράφεται πως την επιθεώρηση παρουσιάζουν ο Κώστας Χατζηχρήστος (παντοδύναμος τότε, το όνομά του πρώτο-πρώτο) και ο θίασος Καίτης Ντιριντάουα-Κυριάκου Μαυρέα-Μαρίκας Νέζερ. Ωστόσο, το όνομα του Μαυρέα δεν εμφανίζεται στη διανομή του έργου. Ο Μαυρέας είχε αναγκαστεί να διακόψεις τις εμφανίσεις του στο Περοκέ στις 5 Ιουλίου, όταν παιζόταν ακόμα η προηγούμενη επιθεώρηση με τίτλο Και πονηριά στο μάτι, λόγω ενός προβλήματος υγείας που αποδείχτηκε ότι ήταν καρκίνος σε προχωρημένο στάδιο. Εκείνος δεν έμαθε ποτέ, σύμφωνα με τον Τύπο, τη σοβαρότητα της κατάστασής του. Πήγε με τη σύζυγό του στο εξοχικό τους στη Βαρυμπόμπη και ανυπομονούσε να αναρρώσει για να επιστρέψει στο Περοκέ. 

Από το αρχείο της Μπέμπας Δόξα, 
Τμήμα Παραστατικών Τεχνών,
ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ

Δυστυχώς πέθανε στις 9 Αυγούστου 1957, μόλις στα 55 του χρόνια, έχοντας όμως προλάβει να συμπληρώσει 37 χρόνια στο θέατρο, στα οποία σκόρπιζε το γέλιο κυρίως μέσα από την επιθεώρηση αλλά και από την οπερέτα και τη μουσική ηθογραφία. Η Ρένα Βλαχοπούλου, όταν τη ρωτούσαν σε συνεντεύξεις της ποιους παλιότερους ηθοποιούς θαύμαζε, μολονότι έλεγε πως δεν θέλει να αναφέρει ονόματα, ξεχώριζε συχνά τη Μαρίκα Νέζερ και τον Κυριάκο Μαυρέα--"ο μάγκας του ήταν ωραίος μάγκας" έλεγε. Πραγματικά, θυμόταν ο Γιάννης Σιδέρης την επομένη του θανάτου του στα Νέα, ο Μαυρέας είχε διαπλάσει "ένα δικό του τύπο μάγκα, όχι βαρειού όπως ο Π. Κυριακός, αλλά νεαρού, σερπετού: σωφεράκι μάλλον παρά βλοσυρός". Και βέβαια ήταν έξοχος στους γυναικείους ρόλους που σατίριζαν συχνά ηθοποιούς, τραγουδίστριες ή γνωστούς γυναικείους ρόλους (όπως η Εύθυμη Χήρα): έχουμε μιλήσει ήδη για τη Ρένα Μπουρτζοβλαχοπούλου, ενώ αξίζει να αναφέρουμε πως το τελευταίο του σόλο στο Περοκέ είχε τον τίτλο "Ο παλιάνθρωπός μου" και αποτελούσε παρωδία του μεγάλου σουξέ της Σοφίας Βέμπο "Ο άνθρωπός μου"... Όλοι τον θυμούνταν σαν πολυτάλαντο ηθοποιό, καλόκαρδο, "Ευχαριστημένο" με όλα, όπως ήταν ο τίτλος της πρώτης του μεγάλης επιθεωρησιακής επιτυχίας, και, όπως σημειώνει ο Σιδέρης, προκομμένο καλλιτέχνη που αποστήθιζε τους ρόλους του πολύ πριν τη γενική δοκιμή των έργων...

Φωτογραφίες των θιασαρχών της επιθεώρησης
Ελέφαντες και ψύλλοι,
από το πρόγραμμα της παράστασης.
Από το αρχείο της Μπέμπας Δόξα, 
Τμήμα Παραστατικών Τεχνών,
ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1953: Πουλιά στον αέρα

Στις 10 Ιουλίου 1953 η Ρένα Βλαχοπούλου εμφανιζόταν, πάντα ως τραγουδίστρια, στην επιθεώρηση του θεάτρου Περοκέ Πουλιά στον αέρα. Η πρεμιέρα της επιθεώρησης είχε δοθεί στις 23 Μαΐου. Παρόλο που τα αθηναϊκά βράδια ήταν ακόμα κρύα και ο βροχερός καιρός απειλούσε τα σχέδια των επιχειρηματιών για τις θερινές τους πρεμιέρες, το Περοκέ διέθετε στέγη σε περίπτωση βροχής. Έτσι ο θίασος με επικεφαλής την Καίτη Ντιριντάουα, τον Μίμη Κοκκίνη, την Μπέμπα Δόξα, τον Κυριάκο Μαυρέα και τον Κώστα Δούκα, με έκτακτη εμφάνιση της Κούλας Νικολαΐδου και τη συνεργασία της Πόπης Άλβα και της Γεωργίας Βασιλειάδου και τον Γιάννη Γκιωνάκη ξεκίνησε τις παραστάσεις της επιθεώρησης που έγραψαν ο Δημήτρης Γιαννουκάκης και ο Γιώργος Γιαννακόπουλος σε μουσική του Μίμη Κατριβάνου. 

Η Ρένα Βλαχοπούλου δεν εμφανιζόταν στα Πουλιά στον αέρα από την αρχή των παραστάσεων. Τρεις μέρες μετά την πρεμιέρα γράφτηκε ότι ο επιχειρηματίας του Περοκέ Τζων Αρνίδης της πρότεινε να συνεργαστεί με τον θίασο και παρόλο που εξαρχής η ίδια ήταν θετική, οι διαπραγματεύσεις φαίνεται πως άργησαν να ολοκληρωθούν, αφού η Ρένα ξεκίνησε τις εμφανίσεις της στις 17 Ιουνίου. 

"Αττραξιόν η Βασίλισσα
του Μοντέρνου Τραγουδιού".
Έτσι διαφημίστηκε στις 17 Ιουνίου 1953
η ένταξη της Ρένας Βλαχοπούλου
στον θίασο του Περοκέ...

Σύμφωνα με το πρόγραμμα η Ρένα δεν ερμήνευε τραγούδια του Κατριβάνου όπως η Κούλα Νικολαΐδου που έλεγε το "Όπως με ξέχασες θα σε ξεχάσω" και το "Τι μου κολλάς". Αντίθετα η Ρένα "έφερε" το δικό της ρεπερτόριο στη σκηνή του Περοκέ, αφού τραγουδούσε μια ξένη επιτυχία της εποχής, το "Papaveri e papere" που αποδόθηκε στα ελληνικά από τον Πωλ Μενεστρέλ ως "Γαμπρό για να βρεις κόρη μου, για κοίτα" (στην παρτιτούρα του τραγουδιού υπάρχει η φωτογραφία της Ρένας αλλά και του Πιέρρο Λοβάτι--σώζονται ηχογραφήσεις του τραγουδιού με τη Ζωή Κουρούκλη και τη Φραντζέσκα Ιακωβίδου). Τραγουδούσε όμως και το αρχοντορεμπέτικο "Θα σου δώσω τα παπούτσια σου στο χέρι" των Κώστα Καπνίση και Πέτρου Γιαννακού που είχε ήδη λανσάρει μαζί με τον Τώνη Μαρούδα νωρίτερα εκείνο το καλοκαίρι στη Σπηλιά του Παρασκευά.

Ιούνιος του 1953:
η Ρένα Βλαχοπούλου
στη σκηνή του Περοκέ.

Η επιθεώρηση Πουλιά στον αέρα, παρόλο που διέθετε ένα μεγάλο επιτελείο ηθοποιών, το εκρηκτικό χορευτικό ζευγάρι Γιάννη Φλερύ-Λίντα Άλμα, πλούσιες σκηνογραφίες του Στέλιου Δόξα και κοστούμια του Σκαλιντώ, φαίνεται πως δεν ευτύχησε από πλευράς κειμένων. Ο Αχιλλέας Μαμάκης έγραψε μάλιστα πως "κανένα νούμερο δεν εσημείωσεν επιτυχία κειμένου" με εξαίρεση το σκετς του Κώστα Δούκα "Εις αναζήτησιν ησυχίας" (αν και το θέμα του ήταν κοινότοπο). Τα νούμερα "πέρασαν ή στάθηκαν" και όσα είχαν επιτυχία την όφειλαν στην προσωπικότητα των ηθοποιών που τα παρουσίαζαν. Παρά το "άφθονο κείμενο--η παράστασις περνά τις τρεις ώρες" και τα "χίλια δυο θέματα" που θίγονται, γράφει ο Μαμάκης, "τα πνευματώδη σπινθηρίσματα μετριούνται στα δάχτυλα". Αξιοπερίεργο θεωρεί ο παντοδύναμος δημοσιογράφος το ότι οι Γιαννουκάκης-Γιαννακόπουλος δεν εκμεταλλεύτηκαν ούτε τους ηθοποιούς αλλά ούτε και τις ίδιες τις ιδέες τους:

Γιατί είχαν την πολύ επιτυχημένη έμπνευσι να παρουσιάσουν στο φινάλε μια παιδούπολι στον ΟΗΕ και να επιχειρήσουν σάτιρα επάνω στα διεθνή γεγονότα παρουσιάζοντας τα στελέχη του θιάσου σαν παιδιά από τα διάφορα μέρη της Γης. Ωραία σκέψις που συνδυάσθηκε μ' αισθητική εμφάνισι του συνόλου, θαυμάσιοι ως στίχος οι έμμετεροι διάλογοι και καλοδιαλεγμένες οι υπομνήσεις των διεθνών διαφορών συσχετισμένες με τα διάφορα παιγνίδια του παιδόκοσμου. Εν τούτοις, το συνολικό αποτέλεσμα είνε απλώς συμπαθητική φλυαρία και χιουμοριστική προσπάθεια χωρίς ικανοποιητικούς καρπούς. Λείπει η σπιρτάδα, η εξυπνάδα. Δεν υπάρχουν επιτυχημένοι σατιρικοί μύδροι.

Επίσης ο Μαμάκης αναφέρθηκε στη μουσική του Κατριβάνου, την οποία χαρακτήρισε "ενδιαφέρουσα στο είδος της ... αν και το μελωδικό της στυλ έρχεται σε κάποια αντίθεσι με τις τωρινές συνήθειες του μεγάλου Κοινού". 

Το θιασαρχικό σχήμα του Περοκέ

Η κριτική του Μαμάκη προκάλεσε σειρά... επιστολών στις εφημερίδες. Ο Χρήστος Χαιρόπουλος με αφορμή το σχόλιο για τις τωρινές μουσικές συνήθειες του κοινού, βρήκε την ευκαιρία να διαμαρτυρηθεί, τόσο στο Έθνος, στο οποίο έγραφε καθημερινά, όσο και στην Αθηναϊκή, για το μουσικό κλίμα της εποχής που ευνοεί είτε τις παραφωνίες της τζαζ είτε τα ρεμπέτικα τραγούδια, παραγκωνίζοντας τη μελωδία. Μια μέρα μετά ο σκηνογράφος Γιώργος Ανεμογιάννης έστειλε επιστολή στο Έθνος για να διαμαρτυρηθεί για τις περσινές διακηρύξεις του Δημήτρη Γιαννουκάκη, ο οποίος τασσόταν το 1952 υπέρ του πνευματώδους κειμένου μιας επιθεώρησης και κατά του σκηνικού πλούτου, τον οποίο καθιέρωσε ο Ανεμογιάννης στο θέατρο Βέμπο από το 1950 με το Βίρα τις άγκυρες. Οπότε, γράφει ο Ανεμογιάννης, περίμενε να δει στο Περοκέ μια επιθεώρηση πνευματώδη παιγμένη μπροστά σε ένα απέριττο ριντό. Αντ' αυτού είδε μια επιθεώρηση με φανερή την προσπάθεια επίδειξης θεαματικού πλούτου και με κείμενα που απέφυγε να κρίνει ο ίδιος, αλλά παρέπεμψε στη γνώμη του Μαμάκη...

Σε απάντηση στους Μαμάκη και Ανεμογιάννη, ο Δημήτρης Γιαννουκάκης έστειλε επιστολή σε πρωινή εφημερίδα, στην οποία, φαίνεται, απέδωσε στον Μαμάκη φθόνο, γιατί είχε προ 20ετίας γράψει μια επιθεώρηση που ήταν αποτυχία. Σε αυτό ο Μαμάκης απάντησε: "Λησμονεί όμως ότι εγώ δεν ξανάγραψα ύστερα από την αποτυχία. Εκείνος όμως δυστυχώς παρά τις αποτυχίες του επιμένει να γράφη". Για τον δε Ανεμογιάννη ο Γιαννουκάκης έγραψε ότι το θέαμα του Ανεμογιάννη πλήττει όχι μόνο το χιούμορ "αλλά και ολόκληρη την επιχείρησι της Σοφίας Βέμπο, γιατί με το να έχη δυο χρονιές τον Ανεμογιάννη σκηνογράφο της η Βέμπο, δεν μπόρεσε να κάνη τρίτη χρονιά θίασο. Την βούλιαξε ο Ανεμογιάννης". Οπότε η Σοφία Βέμπο (ή πιθανότατα ο Μίμης Τραϊφόρος) ανέλαβε να απαντήσει για λογιαρασμό του θεάτρου της αλλά και του σκηνογράφου στέλνοντας επίσης μια επιστολή στο Έθνος, στην οποία τονίζει πως η επιχείρησή της δεν βούλιαξε ούτε πρόκειται να βουλιάξει και θυμίζει ότι τον Ανεμογιάννη τον είχε συνεργάτη τις τρεις προηγούμενες χρονιές και θα τον έχει και για τέταρτη. Προσθέτει μάλιστα "χωρίς φόβο και πάθος" πως οι επιθεωρήσεις που ανέβασε στο θέατρό της "κατά ένα μεγάλο ποσοστό, οφείλουν τη θριαμβευτική επιτυχία τους στις σκηνογραφικές του δημιουργίες". Διαμαρτύρεται λοιπόν για την αδικία σε βάρος του συνεργάτη της μια και πιστεύει "πως δεν είνε σωστό τα προσωπικά συμφέροντά μας να μας οδηγούν σε πράξεις που θίγουν καλλιτεχνικά τους όσους ανθρώπους με ταλέντο διαθέτει το ελληνικό Θέατρο".

Η Καίτη Ντιριντάουα και ο Κυριάκος Μαυρέας
στις πρόβες της επιθεώρησης
Πουλιά στον αέρα
Πηγή: Έθνος, 23-5-1953

Όμορφος κόσμος το (επιθεωρησιακό) θέατρο, αγγελικά πλασμένος... Τελικά ο Τζων Αρνίδης έπεισε τον Ανεμογιάννη να συνεργαστεί με το θέατρο Περοκέ στην επιθεώρηση Και ο μήνας έχει εννιά που διαδέχτηκε τα Πουλιά στον αέρα, τα οποία άντεξαν για ενάμιση μήνα, σε ένα δύσκολο θεατρικό καλοκαίρι για όλα τα θέατρα, πρόζας και μουσικά--με εξαίρεση το θέατρο Ακροπόλ που θριάμβευε με την επιθεώρηση Τριάντα το δολάριο... Με το Και ο μήνας έχει εννιά, όμως, θα ασχοληθούμε άλλη φορά...

Το εξώφυλλο του προγράμματος της επιθεώρησης
Πουλιά στον αέρα
από την ιστοσελίδα του Facebook Μουσικό Θέατρο
του ηθοποιού και χορευτή Γιάννη Χριστόπουλου

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

  

Σαν σήμερα το 1943: Ρένα Μπουρτζοβλαχοπούλου

Στις 7 Ιουλίου 1943 δόθηκε στο θέατρο Γκλόρια (της πλατείας Αγάμων ή Αμερικής...) από το συγκρότημα της Καλλιτεχνικής Μπουάτ η προτελευταία παράσταση του έργου Παιχνίδια της πέννας των Χρήστου Γιαννακόπουλου-Δημήτρη Ευαγγελίδη-Αλέκου Σακελλάριου με μουσική του Χρήστου Χαιρόπουλου. Το έργο, που χαρακτηριζόταν "μουσικό ευθυμογράφημα", ήταν η δεύτερη κατάθεση του συγκροτήματος. Η πρώτη είχε τον τίτλο Αρχίζουμε και είχε ξεκινήσει τις παραστάσεις της στις 2 Ιουνίου 1943. Επικεφαλής της Καλλιτεχνικής Μπουάτ ήταν ο Χριστόφορος Νέζερ και η Άννα Λώρη και μέλη της, μεταξύ άλλων, η Ελένη Χατζηαργύρη, η Καίτη Ασπρέα, ο Λιάκος Χριστογιαννόπουλος και ο Νίκος Ματθαίος. Καλλιτεχνικός διευθυντής της ήταν ο συγγραφέας Γιώργος Γιαννακόπουλος.  Η Μπουάτ φιλοδοξούσε να παρουσιάσει μια ανανεωμένη μορφή της φιλολογικής επιθεώρησης, μόνο που αυτή τη φορά υπήρχε περισσότερη μουσική από ό,τι στις παλιότερες φιλολογικές επιθεωρήσεις. Άλλωστε βασικός συνεργάτης ήταν ο Χαιρόπουλος, τα καινούρια τραγούδια του οποίου λάνσαρε η νεαρή τότε τραγουδίστρια Καίτη Παρίτση, ενώ εμφανιζόταν η ορχήστρα τζαζ των Αλέκου Γεωργιάδη και Γ. Σιλαίου. Το Αρχίζουμε αποτελούνταν από σκετς και νούμερα γνωστών συγγραφέων όπως ο Δημήτρης Ψαθάς (είχε γράψει το σκετς "Ο νευρικός κύριος" που αργότερα έγινε γνωστό ως "Η τσάντα και το τσαντάκι"), ο Θόδωρος Συναδινός (το σκετς του "Σορπράιζ Πάρτι" σώζεται ευτυχώς στο αρχείο του στο Τμήμα Παραστατικών Τεχνών του ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ), ο Δημήτρης Γαλερίδης, ο Γ. Γιαννακόπουλος και ο ίδιος ο Χαιρόπουλος.

Το εξώφυλλο και το οπισθόφυλλο (με τις απαραίτητες μεταφράσεις
στα ιταλικά και τα γερμανικά του τίτλου του έργου--
αλλά και τους αντίστοιχους χαρακτηρισμούς, riveta και revu)
από τη συλλογή του Τμήματος Παραστατικών Τεχνών του ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ

Συμπαθητική ήταν η επιτυχία του πρώτου έργου, αλλά φαίνεται πως επιθεώρηση χωρίς τα αυθεντικά αστέρια της δεν γίνεται... Οπότε στο δεύτερο έργο, Τα παιχνίδια της πέννας, επιστρατεύθηκαν σε έκτακτη συμμετοχή (κοινώς... ντουμπλάρισμα, αγαπημένη συνήθεια της Κατοχής...) οι αδελφές Άννα και Μαρία Καλουτά, ο Μάνος Φιλιππίδης και ο Κυριάκος Μαυρέας. Το όνομα του Μαυρέα δεν υπάρχει στο πρόγραμμα, ωστόσο διαβάζουμε πως το 8ο νούμερο λέγεται "Και λίγη τζαζ" και σ' αυτό εμφανίζεται η ντιζέζ Ρένα... Μπουρτζοβλαχοπούλου. Την υποδυόταν φυσικά ο Μαυρέας που ειδικευόταν σε γυναικείους επιθεωρησιακούς ρόλους--όπως ακριβώς και ο Σωτήρης Μουστάκας στα νεότερα χρόνια.

Από το πρόγραμμα του μουσικού ευθυμογραφήματος
Παιχνίδια της πέννας
που φυλάσσεται στη συλλογή προγραμμάτων του Τμήματος Παραστατικών Τεχνών
του ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ

Το ότι η Ρένα Βλαχοπούλου ήταν η αφορμή για ένα ολόκληρο νούμερο δείχνει για άλλη μια φορά την τεράστια δημοτικότητα που είχε αποκτήσει η νεαρή Βασίλισσα της Τζαζ τη χειμερινή σεζόν 1942-43. Άλλωστε την είχαν σατιρίσει ήδη η Μαρίκα Νέζερ (στις περίφημες μιμήσεις της), ο Βασίλης Αργυρόπουλος (στις Ακουαρέλλες) και η Άννα Καλουτά (το ίδιο καλοκαίρι, στην επιθεώρηση Τζαζ, όπου εμφανιζόταν στο σόλο της ως "Αυτοκράτειρα της Τζαζ"). Και τι δεν θα 'δινα για να διάβαζα αυτά τα νούμερα, ειδικά το σόλο του Μαυρέα, στο οποίο ο δημοφιλέστατος κωμικός εκτελούσε σε ρυθμό τζαζ επιτυχημένες παρωδίες γνωστών τραγουδιών. Οι περισσότερες κριτικές είχαν να πουν καλά λόγια γι' αυτό. Ο Αχιλλέας Μαμάκης στα Αθηναϊκά Νέα το χαρακτήρισε εξαιρετικό. Καθημερινή και Πρωινός Τύπος έγραψαν πως σ' αυτό ο Μαυρέας σκορπά "άφθονο" και "αβίαστο γέλιο" αντίστοιχα. Μόνο η Βραδυνή γκρίνιαξε, καθώς έγραψε πως το νούμερο στηρίζεται αποκλειστικά στην προσωπικότητα του Μαυρέα και πως οι συγγραφείς θα έπρεπε να του έχουν γράψει ένα καλύτερο κείμενο.

 

Ο Κυριάκος Μαυρέας το 1945.
Όλες οι πηγές μιλούν για ένα
τεράστιο επιθεωρησιακό ταλέντο,
το οποίο όμως δεν αποτυπώθηκε
στις ελάχιστες ταινίες που γύρισε
ο ηθοποιός...

Τα παιχνίδια της πέννας παραχώρησαν τη θέση τους στις 9 Ιουλίου σε ένα νέο μουσικό ευθυμογράφημα με τίτλο Μελωδίες και αριθμοί που έγραψαν ο Γιώργος Γιαννακόπουλος και ο Χρήστος Χαιρόπουλος. Συνέπραξαν και πάλι οι αδελφές Καλουτά, ο Φιλιππίδης και ο Μαυρέας. Οι παραστάσεις του τερματίστηκαν, μάλλον πρόωρα, από την τιμωρία που επέβαλαν οι αρχές Κατοχής στον λαό της Αθήνας για τη συμμετοχή του στη μεγάλη διαδήλωση κατά της επέκτασης των Βουλγάρων στην Κεντρική Μακεδονία κλείνοντας τα θέατρα για μια εβδομάδα. Όταν επαναλειτούργησε το θέατρο Γκλόρια, το συγκρότημα ήταν πλέον αμιγής θίασος πρόζας και παρουσίασε έργα όπως Ο μπαμπάς εκπαιδεύεται και το Νέο αίμα. Μάλλον δεν ήταν απόλυτα πετυχημένος ο συνδυασμός πρόζας και μουσικού θεάτρου που επιχειρήθηκε--άλλωστε, πολλά χρόνια αργότερα, ο Χρήστος Χαιρόπουλος σε κάποιο χρονογράφημά του θυμόταν τις παραστάσεις της Καλλιτεχνικής Μπουάτ ως θέαμα βαριετέ... Όσο για τη... Ρένα Μπουρτζοβλαχοπούλου, επανήλθε, πάντα μέσω του Κυριάκου Μαυρέα, στις αθηναϊκές σκηνές σε μουσικά πρωινά και έκτακτες παραστάσεις που δόθηκαν στη διάρκεια του τελευταίου χρόνου της Κατοχής...

Η παρούσα ανάρτηση, όπως και όλα τα κείμενα που δημοσιεύονται στο ιστολόγιο αυτό, είναι αποτέλεσμα προσωπικής έρευνας. Είναι υποχρεωτική η ρητή αναφορά στο ιστολόγιο, όταν χρησιμοποιείται υλικό από τις αναρτήσεις του.

Σαν σήμερα το 1943: Ρεβύ-βαριετέ στον κινηματογράφο Αθηνά

Στις 29 Σεπτεμβρίου 1943 η Ρένα Βλαχοπούλου ξεκίνησε τις εμφανίσεις της στο πρόγραμμα βαριετέ που παρουσίαζε ο στιχουργός και κονφερανσιέ Κώστας Κοφινιώτης στον θερινό κινηματογράφο Αθηνά της οδού Πατησίων (εκεί που εμφανιζόταν η Ρένα και στα πρώτα της βήματα, τον Αύγουστο του 1940). Στο συγκρότημα συμμετείχαν δημοφιλή ονόματα όπως οι κωμικοί Κυριάκος Μαυρέας, Μαρίκα Νέζερ και Βασίλης Μεσολογγίτης, ο θρυλικός μεταμορφωτής Ζαζάς, το Τρίο Βάμπαρη και το ντουέτο Βάσος Σεϊτανίδης-Παύλος Βισβάρδης και οι διευθυνές ορχήστρας Γιάννης Βέλλας και Ιωσήφ Ριτσιάρδης. Ωστόσο στις διαφημίσεις των εφημερίδων το όνομα που προβαλλόταν περισσότερο ήταν το όνομα της Ρένας Βλαχοπούλου, της δημοφιλέστατης "Βασίλισσας της Τζαζ".

Αθηναϊκά Νέα, 29-9-1943

Το ανανεωμένο πρόγραμμα του συγκροτήματος διαφημίστηκε στις περισσότερες αθηναϊκές εφημερίδες. Τα κλισέ παρουσίαζαν μικρές διαφορές από εφημερίδα σε εφημερίδα. Στην Ακρόπολη για παράδειγμα τα ονόματα των καλλιτεχνών/καλλιτέχνιδων (πλην της Ρένας) "μοιράζονται" τις γραμμές...

Ακρόπολη, 29-9-1943

Σε όλες τις εφημερίδες όμως το όνομα "Ρένα Βλαχοπούλου" παρουσιάζεται σταθερά με μεγαλύτερα και εντονότερα στοιχεία από ό,τι των υπολοίπων. Στη Βραδυνή μάλιστα υπάρχει και το άρθρο "Η" πριν από το όνομά της (ρενοφανατικές λεπτομέρειες, αλλά... στο μπλογκ του Rena Fan βρίσκεστε...).

Βραδυνή, 29-9-1943

Πριν το βαριετέ του κινηματογράφου Αθηνά, το καλοκαίρι του 1943 η Ρένα Βλαχοπούλου είχε εμφανιστεί στο θέατρο Λυρικόν της οδού Γ' Σεπτεμβρίου, στην επιθεώρηση Ακουαρέλλες, που παρουσίασε μεγάλος θίασος με επικεφαλής τον δημοφιλή κωμικό Βασίλη Αργυρόπουλο. Όταν κατέβηκαν οι Ακουαρέλλες και ο Αργυρόπουλος ανέβασε ένα έργο πρόζας, την παλιότερη επιτυχία του Το στραβόξυλο του Δημήτρη Ψαθά, η Ρένα Βλαχοπούλου (και η ορχήστρα υποθέτω) παρέμειναν στον θίασο και η Ρένα τραγουδούσε στα διαλείμματα του έργου. Όταν κατέβηκε και το Στραβόξυλο, η Ρένα ξεκίνησε να εμφανίζεται στο βαριετέ Λουξ της Λεωφόρου Αλεξάνδρας. Και τελικά ολοκλήρωσε τη σεζόν με τις εμφανίσεις της στον κινηματογράφο Αθηνά. Οι γνωστές/-οί πρωταγωνίστριες/-στές που εμφανίζονταν στο Λουξ και στην Αθηνά ντούμπλαραν, δηλαδή πρωταγωνιστούσαν στην επιθεώρηση ενός κεντρικού θεάτρου και ταυτόχρονα πραγματοποιούσαν εμφανίσεις και στα πιο απόκεντρα βαριετέ για να συμπληρώνουν το μεροκάματό τους αλλά και να ψυχαγωγήσουν θεατές που δυσκολεύονταν να μετακινηθούν στο κέντρο της πόλης (ας μην ξεχνάμε ότι οι συγκοινωνίες στα χρόνια της Κατοχής ήταν προβληματικές) ή να πληρώσουν το ακριβότερο εισιτήριο των θεάτρων του κέντρου. 

Από το περιοδικό Το Ραδιόφωνον
Ιούλιος 1943

Η Ρένα Βλαχοπούλου ντούμπλαρε ήδη από τις αρχές της χειμερινής σεζόν 1942-43, καθώς εμφανιζόταν ταυτόχρονα στο Πάνθεον και στο Παπαϊωάννου... Αυτή όμως είναι μια ιστορία για ένα χειμωνιάτικο "Σαν σήμερα"...

Σαν σήμερα το 1956: Η κίνηση των αθηναϊκών θεάτρων

Στις 17 Σεπτεμβρίου 1956 τα αθηναϊκά θέατρα, που έδωσαν μόνο βραδινές παραστάσεις, παρουσίασαν την ακόλουθη εισπρακτική κίνηση:

1) Ελληνικό Λαϊκό Θέατρο Μάνου Κατράκη: 7.661 δρχ. (παρουσίαζε τη θεατρική διασκευή του έργου του Νίκου Καζαντζάκη Ο Χριστός ξανασταυρώνεται)

2) Ακροπόλ: 6.827 δρχ. (η μοναδική συνεργασία των αδελφών Καλουτά με τις επιχειρήσεις του Βασίλη Μπουρνέλλη που παρουσίαζαν την επιθεώρηση Αστέρια της Αθήνας στην οποία εμφανίζονταν επίσης ο Ορέστης Μακρής, ο Βασίλης Αυλωνίτης, η Καίτη Μπελίντα, η Σπεράντζα Βρανά, η Γεωργία Βασιλειάδου και ο Νίκος Ρίζος--μυθικός θίασος πραγματικά...)

3) Κατερίνας: 6.200 δρχ. (η κυρία Κατερίνα πρωταγωνιστούσε στο έργο Μάρτυς Κατηγορίας της Αγκάθα Κρίστι)

4) Βέμπο: 6.200 δρχ. (με την επιθεώρηση Ο Ρωμιός: επικεφαλής του θιάσου η Ρένα Βλαχοπούλου, ο Κώστας Χατζηχρήστος, ο Κυριάκος Μαυρέας, η Αλίκη Βέμπο, η Σοφία Βερώνη--που θα γιόρταζε σήμερα--και ο Τάκης Μηλιάδης)

5) Περοκέ: 5.888 δρχ. (με την επιθεώρηση Γαρύφαλλο στ' αφτί, στην οποία πρωταγωνιστούσαν η Καίτη Ντιριντάουα, ο Νίκος Σταυρίδης και η Μαρίκα Νέζερ)

6) Παρκ: 4.700 δρχ. (ο θίασος του Βασίλη Λογοθετίδη παρουσίαζε την κωμωδία των Αλέκου Σακελλάριου-Χρήστου Γιαννακόπουλου Θα σε κάνω βασίλισσα)

7) Σαμαρτζή: 4.013 δρχ. (με την αστυνομική κωμωδία του Δημήτρη Γιαννουκάκη Ψηλά τα χέρια στην οποία πρωταγωνιστούσαν η Μαρίκα Κρεβατά, ο Λάμπρος Κωνσταντάρας, ο Γιώργος Γαβριηλίδης, ο Διονύσης Παπαγιαννόπουλος, η Γκέλυ Μαυροπούλου και η Αγγέλικα Καπελλαρή).

Κυριάκος Μαυρέας, Αλίκη Βέμπο, Ρένα Βλαχοπούλου, Σοφία Βερώνη, Κώστας Χατζηχρήστος
στον Ρωμιό του θεάτρου Βέμπο το καλοκαίρι του 1956
Φωτογραφία από τη σελίδα του Γιάννη Χριστόπουλου Μουσικό Θέατρο στο Facebook

Από τον πίνακα των εισπράξεων που παρουσίασαν τα Νέα στις 18-9-1956 λείπει το Θέατρο του Εθνικού Κήπου. όπου ο θίασος του Νίκου Χατζίσκου παρουσίαζε το έργο του Δ. Γιαννουκάκη Ο Μιμίκος και η Μαίρη, το θέατρο Κοτοπούλη που παρουσίαζε την κωμωδία του Λ. Βερνέιγ Η δικηγορίνα και το θέατρο Ντο-Ρε όπου η Αττική Σκηνή του Σωκράτη Καραντινού παρουσίαζε τις Νύχτες οργής. Από όλα τα παραπάνω θέατρα μόνο το Ελληνικό Λαϊκό Θέατρο, το Ακροπόλ και το Βέμπο δεν άλλαξαν έργο όλο το καλοκαίρι. Δεν μπόρεσα να εντοπίσω τις κανονικές τιμές εισιτηρίων των θεάτρων παρά μόνο τις τιμές των λαϊκών απογευματινών του Σαμαρτζή που ήταν 10 δρχ. (πλατεία) και 5 δρχ. (εξώστης). Συνεπώς υποθέτω ότι η κανονική τιμή του εισιτηρίου κυμαινόταν γύρω στις 15 δρχ...